KALICI MIKNATISLI SENKRON MOTORUN MODELLENMESİ VE KONTROLÜ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Makine Fakültesi, Makine Müh.Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ömer Faruk Miran

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Meral Bayraktar

Eş Danışman: Erdal Tunçer

Özet:

Bu tez çalışmasında, elektrikli araç uygulamaları için uygun olan kalıcı mıknatıslı senkron motorun (KMSM) kontrolü ele alınmıştır. Özellikle alan yönlendirmeli kontrol algoritması temel alınarak bir kontrol sistemi geliştirilmiş ve bu sistemin hem PI (Oransal İntegral) hem de H∞ (Hsonsuz) denetleyici yapılarıyla modellenmesi ve performanslarının karşılaştırılması gerçekleştirilmiştir. Çalışmada önce KMSM’nin yapısal ve matematiksel modeli incelenmiş, ardından d-q (doğrudan – karesel) dönüşüm yapıları kullanılarak motorun Simulink ortamında modellenmesi sağlanmıştır. PI kontrol yapısı ile geliştirilen sistemin değişken yük altındaki performansı test edilmiştir. Ek olarak, H∞ kontrol yaklaşımı ile tasarlanan yapıda, belirsizliklere karşı dayanıklılık artırılmış ve bozulmalara karşı daha kararlı bir kontrol sağlanmıştır. Her iki kontrolcü için elde edilen simülasyon sonuçları karşılaştırılmış; H∞ denetleyicinin, PI kontrol yapısına kıyasla daha az tork salınımı ve daha dengeli hız profili sunduğu gözlemlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, H∞ kontrolünün KMSM sistemlerinde yüksek hassasiyet ve kararlılık gerektiren elektrikli araç uygulamalarında etkin bir alternatif olduğunu ortaya koymaktadır.