AFET RİSK AZALTIMI VE SAKINIM PLANLAMASINDA PEYZAJ PLANLAMANIN YERİ VE ÖNEMİ


ERBESLER AYAŞLIGİL T. (Yürütücü), ÖZDİL G. G., KARAHAN R.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Diğer, 2023 - 2024

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Destek Programı: BAP Diğer
  • Başlama Tarihi: Nisan 2023
  • Bitiş Tarihi: Ağustos 2024

Proje Özeti

Doğa olayları ve insan kaynaklı afetler her geçen gün daha çok can ve mal kaybına yol açmaktadır. Özellikle çarpık kentleşme, hızlı nüfus artışı, altyapı eksiklikleri, zayıf binalar, toplumun farkındalık seviyesinin yeterli olmayışı gibi kırılganlıkların artışı ile kente özgü şartlar, kırılganlıklar yaratabilmektedir. Kentlerin risklere karşı savunmasızlığı, tehlikeye maruz kalma olasılığını, duyarlılığını ya da baş edebilme kapasitesini değiştirebilmektedir.

 

Toplum ve sistem afetler karşısında savunmasızlığını, afetleri önlemek ya da az zararla atlatmak toplumun ve sistemlerin dirençli olması ile mümkündür. Afetlere karşı direncin artırılması ise bireysel, fiziksel, sosyolojik, ekonomik ve çevresel faktörlerle doğrudan ilişkilidir.

 

Afetleri önleme olanağı olmasa da, afetler sonucu meydana gelen kayıpları en aza indirmek mümkündür.

 

Sakınım planı bir imar planı olmayıp, karmaşık ve olumsuz koşulların üstesinden gelinmesinde, kentsel problemler ile başa çıkmada yöntem sunması bakımından önemlidir.

 

Bu kapsamında Kentsel Risk (Etki), Tehlike (Önleme-Uyum), Dirençlilik, Dayanıklılık (Resilience), Kırılganlık, Maruziyet –Sakınma (Mitigation) ve Savunmasızlık vb kavramlar ortaya konacaktır.

 

Afet risk azaltma ve önlemenin içeriği, tarihsel gelişimi, Afet Risk Azaltma Planı’nın önemi, gerekliliği, yönetim ve işleyiş süreci, ulusal ve uluslararası yasa ve mevzuatta yeri irdelenecektir. Dayanıklı kent tasarımında ilkeler, kentsel dayanıklılık göstergeleri ve kriterleri, kırılganlık ve küresel iklim değişikliği ilişkisi ortaya konacaktır.

 

Dayanıklı- dirençli kent planlaması, afet azaltma planı, Sakınım planlaması önemi, sakınım planlaması evreleri, kentsel sakınım planlaması, ulusal ve uluslararası sakınım plan ve uygulama örnekleri, ulusal ve uluslararası yasa ve mevzuatta yeri irdelenecektir.

 

Peyzaj Planlaması’nın Sakınım Planlaması’na katkıları, evrensel kabüllerle ülkenin doğal kaynaklarını ekolojik ve biyolojik açıdan garanti altına almak için doğa temelli Peyzaj Çerçeve Planı, Peyzaj Programı’nın önemi, yeri ve gerekliliği vurgulanacaktır.