4306 sayılı Sekiz Yıllık İlköğretim Kanununun kabulünden sonra ilköğretim kurumlarının altıncı sınıflarında okutulan Türkçe ders kitapları üzerine bir inceleme
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe Eğitimi, Türkiye
Tez Danışmanı: Nurettin Öztürk
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bireylere zihinsel gelişimleri ve toplumsal gelişmelerine dayalı olarak dilsel becerileri kazandırmada, Türkçe öğretiminin önemli görevi vardır. Öğrenme-öğretme süreçlerinin oluşturulmasında, etkileşimin en yoğun gerçekleştiği eğitim durumları sürecinde, öğretimi desteklemek için gerekli unsurlardan biri araç-gereçlerdir. Eğitim sürecinde vazgeçilmez olarak kullanılan en temel öğretim gereçlerinden biri de ders kitabıdır. Bu çalışmada 4306 sayılı Sekiz Yıllık İlköğretim Kanununun kabulünden sonra yayınlanan, 6. sınıf üç Türkçe ders kitabı üzerinde inceleme yapılmıştır.
Çalışma giriş, I., II. bölüm, sonuç ve önerilerden oluşmaktadır.
Girişte anadil ve öğretimi, ana dil öğretiminde Türkçe öğretimi, eğitim ortamı, eğitim durumları, araç-gereçler ve ders kitabının önemi konularına değinilmiştir.
I. bölümde ders kitapları biçim açısından incelenmiştir. Bu incelemede ders kitaplarının ön kapakları, sırtları, arka kapakları, iç kapakları, ikinci ve sonraki yaprakları, diğer yapraklarında bulunan bilgiler ve metinlerdeki harf ve rakam büyüklükleri, Talim ve Terbiye Kurulu’nun belirlediği esas ve usullerle ve Türk Standartları Enstitüsü’nün belirlediği standartlarla karşılaştırılmıştır.
II. bölümde ders kitaplarının metin türleri, metinlerin uzunluğu, metin yazarları, metin üstü ve metin altı bölümleri ve kullanılan terimlere göre içeriği incelenmiştir.
Sonuç ve Öneriler bölümünde, ders kitaplarının, metin türü seçiminde, Türk edebiyatının yazarlarından faydalanmada, terim seçiminde farklılık gösterdiği ve hazırlanan metin altı ve metin üstü bölümlerinde öğretmenlere ve öğrencilere yeterince yol gösterilmediği görülmüş; ayrıca ders kitaplarında karşılan sorunlarla ilgili önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar kelimeler: ana dil, program, ders kitabı, metin.