Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Teknik Üniversitesi, Mimarlık, Mimarlık, Türkiye
Tez Danışmanı: Nejat Turgut Saner
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Çalışma kapsamında, Batı Anadolu'da Aiolis bölgesinde yer alan Larisa (Buruncuk) antik kentinde bulunan taş mimari eserler konu alınmıştır. 20. yüzyılın ilk yarısında gerçekleştirilmiş kazılardan çıkarılan ve günümüzde İzmir Arkeoloji Müzesi'nde korunmakta olan grup ön plandadır. 2010 yılından bu yana süren yüzey araştırmalarında arazide bulunmuş bazı öğeler de aynı kapsamda değerlendirilmiştir. Çalışmanın ilk kısmında İzmir Arkeoloji Müzesi'nin kuruluşu ve bu süreçte müze koleksiyonuna katılan eserler ile ilgili bilgiler derlenmiştir. Kazılar sırasında İstanbul Arkeoloji Müzeleri ile yapılmış yazışmalar da değerlendirilmiştir. Bu derlemenin amacı 1902 ve 1932-1934 yılları arasında Larisa'da gerçekleştirilmiş kazılarda ortaya çıkan mimari taş eserlerin İzmir Müzesi'ne ne zaman gönderilmiş olduğunun tespit edilmesidir. Çalışmanın ikinci kısmında Larisa kentinde kazılar sonucu ortaya çıkmış ve İzmir Arkeoloji Müzesi'nde korunmakta olan on iki adet taş mimari eser ve Larisa kazı alanında bulunan sekiz adet parça incelenmiştir. Eserler incelenirken mimari düzendeki sıraları gözetilerek, yapıda en altta yer alan örnek ilk sırada olacak şekilde bir sıralama içinde tanıtılmıştır. İlk olarak belgeleme çalışmaları doğrultusunda elde edilen bilgiler ile eserlerin mevcut durumları detaylı olarak açıklanmış ve ölçüleri belirtilmiştir. Daha sonra eserlerin diğer antik yerleşimlerde bulunan benzer örnekleri sıralanmış ve karşılaştırmalar yapılmıştır. Eserlerin işlev, tarihlendirme ve ait olabileceği yapıların tartışmaları farklı kaynaklardan derlenmiş, güncel öneriler getirilmiştir. Gerek duyulduğu oranda eserlerin tamamlama ve restitüsyon çizimleri yapılmıştır. Boya kalıntısına rastlanmış olduğu belirtilen eser grubu için renklendirilmiş restütisyon önerisi getirilmiştir. Çalışmanın temel amacı, 1940 yılında yayınlanmış "Larisa am Hermos I" eserinden ilk bilgileri elde edilen taş mimari eserlerin, güncel yayınlar ve belgeleme çalışması doğrultusunda yeniden değerlendirilmesidir. Çalışma kapsamında incelenen eserlerin büyük çoğunluğu antik Yunan mimarisinin geç arkaik dönemine tarihlenmiştir. Bu döneme tarihli mimari eleman örneği nispeten az sayıda olduğundan, çalışmanın o dönemin mimari uygulamaları için de kaynak oluşturması hedeflenmiştir.