Yenilenebilir Enerjiyle Bütünleşik Yapı Tasarımı İçin Bir Yöntem


Öğr. Gör. Dr. Abdullah Umur GÖKSU

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Gülay Zorer Gedik

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Tez çalışması toplam beş bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm olan giriş tezin hipotez, amaç, kapsam ve literatür taraması başlıklarını içermektedir. İkinci bölümde tezde ele alınan konular hakkında bilgilendirme yapılmıştır. Üçüncü bölümde tezin on altı aşamalı yöntemi on altı başlık ile açıklanmıştır. Dördüncü bölümde yöntem bölümüne paralel olarak çalışmanın uygulaması yapılmıştır. Sonuncu bölümde ise önce tez çalışması genel olarak ardından uygulama çalışması ve yöntem detaylı olarak değerlendirilmiştir, son kısımda kapanış yapılmıştır.

Tez kapsamında öncelikle, yenilenebilir enerji üreten ve kullanan enerji etkin binaları yaygınlaştırmak için binaları yenilenebilir enerji sistemleriyle bütünleştirme sürecini tanımlayan ve uygulama senaryosunu oluşturmaya rehberlik eden bir yöntem geliştirilmiştir.

Tezde geliştirilen rehber yöntem, mevcut binalar ve aktif yenilenebilir enerji sistemleri ile sınırlandırılmıştır.

Tezin hipotezinde öngörüldüğü gibi, binalarda yenilenebilir enerji kaynak potansiyeli kullanılabilir enerjiye dönüştürülerek değerlendirilebilmekte ve konuma göre özgün yenilenebilir enerji sistemleri ile bütünleşik bina uygulamaları ortaya konulabilmektedir. Fosil kaynaklı enerji kullanan enerji sistemlerine sahip mevcut binaları alternatif enerji sistemleri ile bütünleştirip bu ısı yalıtımlı enerji korunumlu binaları yaklaşık sıfır enerjili binalara dönüştürmeyi hatta net enerji ihtiyacında sıfır enerjili bina ve ötesini yakalamayı başarmıştır.

İstanbul’da mevcut bir toplu konut mahallesindeki binada yenilenebilir enerji sistemleri ile enerji etkin iyileştirme uygulama çalışmaları yapılmıştır. Çalışılan yenilenebilir enerji kaynakları güneş enerjisi, rüzgar enerjisi, biyoenerji, hava ve toprak ısı enerjileridir.

Uygulama çalışmasının sonucunda, NZEB kriterlerinde başarılar gösteren uygulama senaryolarının yenilenebilir enerji oranları %123 ile %11 arasında değişmektedir.

Çalışmanın sonucunda, teknolojileriyle, ürünleriyle, Y. E. sistem boyutuyla ve fizibil konumlarda bina ile ürün bütünleştirmesiyle yenilenebilir enerji sistemini belirleyerek uygulama senaryoları kurgulanabilmesini sağlayan, uygulama sürecini kolaylaştıran özgün bir rehber oluşturulmuştur. Tezin yönteminin uygulanıp yenilenebilir enerji potansiyelinin değerlendirilmesiyle mevcut binalar iyileştirilerek enerji etkin binalar artırılabilir. Geniş bir kullanıcı kitlesine hitap etmesiyle binalara yenilenebilir enerji sistem entegrasyonu uygulamalarını artırıcı etki oluşturmaktadır. Kılavuzun tüm bu faydaları yenilenebilir enerjiyle enerji etkin bina artışına hız kazandıracak, yaygın ve kalıcı bir sistem oluşturacak potansiyele sahiptir.