M.E.B. Türkçe Ders Kitaplarında Kaynak Dili İngilizce Olan Çeviri Metinlerin Çeviri Etiği Bağlamında Andrew Chesterman’ın Çeviri Normları Çerçevesinde İncelenmesi


Öğr. Gör. Adeviye AYDIN KOÇOĞLU

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Çeviribilim Bölümü, Türkiye

Tez Danışmanı: Doç Dr. Nejdet Neydim (Istanbul Üniversitesi Çeviribilim Bölümü)

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZ Öncelikli olarak bu çalışmada MEB’in ortaokullara gönderdiği Türkçe kitaplarındaki bütün çeviri metinler tespit edilerek kaynak dil ve metin türü gibi kriterler göz önüne alınarak kaynak dili İngilizce olan üç metin, Robinson Crusoe, Beyaz Diş ve Sevgili Babam adlı eserler seçilmiştir. Söz konusu metinlerden ilk ikisi Robinson Crusoe ve Beyaz Diş bölüm bölüm kaynak metinlerle karşılaştırmalı ve okura söz konusu metinlerin piyasada örnek bir çevirisini sunmak adına paralel bir metinle beraber tablolaştırıldıktan sonra kaynak metin ve ders kitabındaki çeviri örneğinin söylem çözümlemesi yapılmıştır. Daha sonra her tablonun altındaki söylem çözümlemesinin akabinde çeviri etiğinden çıkışla ve Chesterman’ın çeviri normları dikkate alınarak ilgili bölüm betimleyici bir anlayışla kuramsal çerçeveye oturtulmuştur. Sevgili Babam metninin sadece ‘Not’ bölümünde görünürleşen işlem öncesi çeviri kararı araştırmamız kapsamında incelemeye değer görüldüğü için yakın mercek altına alınarak aynı kuramsal çerçevede değerlendirilmiştir. Söz konusu ilk iki eserin ders kitabında yer verilen her tümcesi metin kesiti halinde ve üçüncü metnin söz konusu işlem öncesi alınan çeviri kararı beklenti, sorumluluk, iletişim ve ilişki normları penceresinden betimleyici bir anlayışla ortaya konmuştur. Araştırma metinlerimizin incelemesi neticesinde ortaya çıkan durumun genel bir değerlendirmesi sonuç bölümünde yine söz konusu dört norm bünyesinde ele alınmıştır.