Fütürist Tipografinin Türkiye’deki Yansımasının İncelenmesi


Creative Commons License

Maltaş M. Ş.

4. Uluslararası Lisansüstü Çalışmalar Kongresi, 5 - 08 June 2024, pp.873-874, (Summary Text)

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • Page Numbers: pp.873-874
  • Yıldız Technical University Affiliated: Yes

Abstract

Tipografi hem basılı hem de dijital her türlü grafik tasarım ürününün görsel olarak mesaj

iletmesine yarayan bir disiplindir. Karakterlerin dengelenmesi, aralıklarla yerleştirilmesi ve

birleştirilmesi gibi unsurlar iletişimdeki duygu ve tutarlılık açısından önemlidir. 20. Yüzyılda

ortaya çıkan fütürizm sanat ve tasarıma yönelik ifadelerin yıkımı ile birçok alanda olduğu gibi

bu alanda da genişlemelere yol açmıştır. Filippo Tommaso Marinetti’nin özgür sözcükler adlı

eseri, metni oluşturan kelimelerin aralarında herhangi bir sözdizimi kuralın bulunmadığı edebi

bir çalışmadır. Tipografi bu bağlamda fütürizmin etkisinde kalarak enerji ve özgürlüğün bir

ifadeye dönüşmesinde önemli bir yer edinmektedir. Bu doğrultuda fütürist izlenimleri ile

tipografi arasındaki ilişki gözlemlenmektedir. Araştırma ile, fütürizm akımı ekseninde

şekillenen tipografinin insan yaşamına yayılan sanatsal yaklaşımı açısından bakılarak

sunulmaktadır. Bu noktada temel olarak fütürist tipografi kapsamındaki tasarımların

Türkiye’deki yansımasına ait görseller ele alınarak analiz edilmesi amaç edinilmiştir. Araştırma

sürdürülürken; Araştırma konusu ile ilgili kaynak bilgileri ve yorumları dahilinde

değerlendirmeler yapılmıştır. Betimsel bir çalışma niteliğinde olan bu çalışma, toplanan verileri

ve örnekleri sınıflandırarak öznel bir şekilde yorumlamaktadır. Araştırma izleyicilere

gördükleri tipografik ögelerin anlamını sağlamaya yardımcı olan yorumlayıcı nitel bir

araştırmadır. Yapılan araştırmada toplanan veriler ile görsel iletişimde yararlanabilecek bir

kaynak oluşturması araştırmanın önemini kapsamaktadır. Tüm bunlar ele alındığında

fütürizmin ve tipografinin gelişmelerden dolayı birbirlerine etkisinin büyük olduğu

görülmektedir. Tasarımlarda kültürel alışkanlıklar reddedilerek özgürlüğün ve cesaretin

övülmesinin vurgulanarak kullanıldığı analiz edilmiştir. Eserlere dinamizm etkisi verilmesi için

kelimelerin kompozisyona dağınık şekilde oluşturulan tipografik ögelere rastlanılmıştır.

Anahtar Kelimeler—Fütürizm, Tipografi, Fütürist Tipografi