Gemi şaft yatağı boşluğunun yapay sinir ağları ile öngörüsü ve havuz bakım planlaması


Öğrenci: SOYKAN KALENDER

Danışman: Aykut Safa

Gemi işletim sistemlerinin uzun ömürlü olması ve düzenli çalışması, uygulanan planlı
bakım sistemleri ile mümkün olmaktadır. İşletmeler tarafından cevaplanmak istenen
soruların başında, kısıtlı bütçe ortamında bakımın tatmin edici bir şekilde yapılma
olasılığı ile; başlangıç ve bitiş zamanlarının doğru öngörülme isteği gelmektedir. Gemi
bakımlarının planlanmasında önceliklerin kısa sürede belirlenmesi hedeflenilerek,
gemilerin faal kalma sürelerinin uzatılması ve icra ettiği faaliyetlerden en fazla kazancı
sağlaması amaçlanmaktadır. Ancak, gemilerin beklenmedik zamanlarda karşılaştığı
arızalara bağlı bakım faaliyetlerinin tahmin edilmesi oldukça zordur. İşletmeler havuz
onarımları gibi ağır bakımları yapmak zorunda kaldıklarında büyük zaman ve mali
kayıplar ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle tüm işletmelerde arıza ile onarım kayıtlarının
eksiksiz tutulması, personel eğitimlerinin aksatılmadan yapılması, düzenli denetim
faaliyetlerinin icra edilmesi ve tüm bakım prosedürlerinin üretici talimatlarına uygun,
bilinçli ve planlı yürütülmesi gerekmektedir.
Gemilerde, yataklama donanımının yerleşimine göre, şaft ve pervane ağırlığından
kaynaklı, yataklarda büyük aşınmalar meydana gelebilmektedir. Aşınma; yatak ve şaft
aşınmasından dolayı şaftın sarkma ölçüsü olarak ifade edilmektedir. Şaftlarda yatak
aşınmalarının ölçümü oldukça zordur. Genelde çift parçalı polimer yatakların
uygulandığı sistemlerde, tasarım karakteristiği olarak şaft ile alt yatak arasındaki boşluk

sıfır kabul edilmekte, üst yatak ile şaft arasında ise, yatak montajının yapılabilmesi için
belirlenen oranlarda boşluk bulunmaktadır. Dolayısıyla, şaft yataklarında oluşacak
herhangi bir aşınmada bu boşluk artma eğilimindedir. Ve bahse konu yatak boşluğunun
ölçümü aşınma kriteri olarak belirlenmektedir.
Bu çalışmada; örnek gemide en son yatak değişimden itibaren yapılan ölçümlere dayalı
aşınma miktarının sınır değerlere gelme zamanı tahmin edilmeye çalışılarak, geminin
havuz onarımının planlanması ve geminin işletim süresinin uzatılması amaçlanmıştır.
Sonuç olarak, limanda ölçülen yatak boşluk değeri, YSA modelinin tahmin ettiği değer
ve geminin havuzlanması neticesinde elde edilen değerler birlikte karşılaştırılmıştır.
Oluşturulan model ile yapılan tahmin değerinin, havuzda ölçülen değere yakın olduğu
tespit edilmiştir.