KİTOSAN VE KOLAJEN İÇERİKLİ ELEKTRO-EĞRİLMİŞ YARA ÖRTÜLERİNİN ÜRETİLMESİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOTEKNOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHTAP ERDİNÇ

Danışman: Murat Topuzoğulları

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde karmaşık bir süreç olan yara iyileşmesinde kullanılan yara malzemelerinin / örtülerinin mekanik ve fiziksel özelliklerinin yeterli olmaması sebebiyle, yara iyileşme hızında ve süreçlerinde istenilen etkide başarı elde edilememektedir. Yara örtüleri ilaç içermeyen ve yara bölgesinde emici olmayan özelliklere sahip olduğunda yara sıvısı bölgede bakteri üremesine neden olmaktadır. Bu nedenle, yara bölgesinin ihtiyaçlarına uygun ve iyileşme sürecini destekleyen antiinflamatuar etkili biyoaktif bileşenlerle işlevsel hale getirilmiş yara örtülerine gereksinim duyulmaktadır. Ayrıca, mevcut tedavilerde kullanılan ilaçlara karşı direnç gelişimi ve bu ilaçların toksik etkileri, tedavide tek başına yeterli olmalarını engellemektedir. Leishmaniasis tedavisinde sıklıkla kullanılan Amfoterisin B ve benzeri bu tedavide kullanılan antifungal ve antileishmanial ilaçlara geliştirilen direnç ve ilaçların toksik özellik göstermeleri tek başına kullanımlarını sınırlamaktadır. Bu nedenle, yara iyileşmesini hızlandırmak, ilaçların yan etkilerini azaltmak ve biyoyarlanımlarını arttırmak amacıyla AmB'nin çeşitli ilaç salım yöntemleriyle ve sekonder metabolitler ile kombine edilerek yara örtüsü şeklinde kullanımını içeren alternatif tedaviler üzerinde durulması gerekmektedir. Bu nedenle, bu tez kapsamında yara iyileşmesini hızlandırmak ve AmB'nin tek başına kullanılmasıyla ortaya çıkan çeşitli yan etkileri en aza indirgemek amacıyla kitosan esaslı bir elektro-eğrilmiş ilaç salım özelliği olan yara örtü malzemesi geliştirilmiştir. Leishmaniasis ve eşlik eden sekonder kandidiyazis enfeksiyonunun tedavisine yönelik olarak, sekonder metabolit kuersetin ve antifungal ajan AmB ile yüklenmiş q-(GTMAC-CS)/PEO/Col/AmB içeren nanofiberler tasarlanmıştır. Bu nanofiberler, FTIR spektroskopisi, taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve yüzey temas açısı ölçümleri gibi ileri karakterizasyon teknikleriyle incelenmiştir. Üretilen elektro-eğrilmiş biyomalzemenin, yara iyileşmesinin hızlanmasını, hücrelerin büyümesini ve proliferasyonunu artıran yara örtü malzemesi olarak değerlendirilmesi hedeflenmektedir.