Maarif Modeli Matematik Öğretim Programının uygulama sürecindematematik öğretmenlerin deneyimleri ve sorunlara geliştirdikleri çözüm stratejileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İREM UĞUZ
Danışman: Elif Bahadır
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Türkiye'de öğretim programları, beceri temelli ve öğrenci merkezli yaklaşımlar doğrultusunda dönüşmektedir. 2024 yılında Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) bu dönüşümün kapsamlı bir örneğini oluşturmaktadır. TYMM kapsamında yenilenen matematik öğretim programı, öğrenmeyi anlam üretme süreci olarak ele alan, disiplinler arası bütünlüğü güçlendirmeyi amaçlayan ve beceri–değer–eylem ekseninde yapılandırılan bir yaklaşım ortaya koymaktadır. Bu araştırma, TYMM matematik öğretim programına ilişkin matematik öğretmenlerinin görüşlerini, programın uygulanması sürecinde yaşanan sorunları ve öğretmenlerin geliştirdiği çözüm stratejilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, programın sahadaki uygulanabilirliğine ilişkin öğretmen deneyimlerini sunması ve uygulama sürecinde ortaya çıkan uyarlama pratiklerini görünür kılması bakımından önemlidir. Araştırmanın çalışma grubunu Türkiye'nin farklı bölgelerinde görev yapan 30 matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Çalışmada temel nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiştir. Veriler; geçerliliği ve güvenirliği test edilmiş, araştırmacı tarafından geliştirilen "TYMM Matematik Öğretim Programına Yönelik Yazılı Görüş Formu" aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Analiz sürecinde öğretmen görüşleri kodlanarak temalar oluşturulmuş ve bulguların betimlenmesini güçlendirmek amacıyla frekans ve yüzde değerlerinden destekleyici biçimde yararlanılmıştır. Araştırma bulguları, öğretmenlerin programın hedeflediği beceri temelli ve bütüncül yaklaşımı genel olarak anlamlı bulduklarını ancak uygulamada zaman yetersizliği, etkinliklerin yoğunluğu, sınıf içi uygulanabilirlik, öğrenci düzey farklılıkları, konu sıralamalarına bağlı geçiş güçlükleri ve ölçme-değerlendirme süreçlerindeki belirsizlikler nedeniyle çeşitli sorunlar yaşadıklarını göstermektedir. Öğretmenlerin bu sorunlara yönelik olarak etkinlikleri ev ödevine taşıma, içeriği sadeleştirme ya da bazı uygulamaları azaltma veya atlama, ek kaynak ve materyal kullanma, etkinlikleri sınıf düzeyine uyarlama ve süreç odaklı değerlendirmeyi kendi pratikleri içinde yeniden yapılandırma gibi stratejiler geliştirdikleri belirlenmiştir. Sonuç olarak, TYMM matematik öğretim programı öğretmenler tarafından büyük ölçüde olumlu değerlendirilmekle birlikte, programın sahada etkili uygulanabilmesi için zaman planlaması ile kazanım kapsamının ve etkinlik uyumunun yeniden gözden geçirilmesi, ölçme değerlendirme rehberliği ve öğretmenlere yönelik somut örnekler ile hizmet içi desteklerin güçlendirilmesi önerilmektedir.