Fen eğitiminde yapay zekâ: Nesne tanıma algoritması kullanılarak insan vücudu organlarını tanıyan bir veri seti oluşturulması ve uygulanması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLSÜM MEÇO
Danışman: Aslı Görgülü Arı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada YOLOv8 derin öğrenme modeli kullanılarak "Roboflow" platformu üzerinden geliştirilen insan vücudu organlarını tanıma veri seti üzerine kurulu bir sistem tasarlanmıştır. Bu sistem internet ve kamera bağlantısına sahip mobil cihazlar aracılığıyla çalışmakta ve öğrencilere organları gerçek zamanlı olarak tanıma ve hakkında bilgi sağlama imkânı sunmaktadır. Çalışma bir devlet okulunun 5. sınıfında öğrenim öğren 45 öğrenci ile yürütülmüştür. Tasarım tabanlı karma araştırma yönteminin kullanıldığı bu çalışmanın nicel boyutunda; geliştirilen sistemin, öğrencilerin akademik başarılarına, fen motivasyonlarına, yapay zekâ okur yazarlıklarına olan etkisi incelenmiştir. Akademik başarıyı ölçmek için "vücudumuzdaki sistemler" ünitesine yönelik akademik başarı testi geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmıştır. Çalışmanın nitel boyutunda ise çalışmanın öncesinde ve sonrasında deney grubu ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Çalışma sonucunda geliştirilen sistemin uygulanması ile öğrencilerin akademik başarıları arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Ayrıca fen motivasyonlarının "iç motivasyon" ve "öz yeterlilik" boyutlarında deney grubu lehine anlamlı farklılığa ulaşılmıştır. Deney grubuna uygulanan yapay zekâ okuryazarlığı ölçeğinin "kullanım" boyutunda anlamlı bir farklılığa ulaşılmıştır. Hazırlanan veri setinin gelecek araştırmalar için bir temel oluşturduğu ve farklı disiplinler ve konular için uyarlanabileceği düşünülmektedir.