İlkokul 4. sınıfı bitirme aşamasındaki öğrencilerin matematiksel okuryazarlık düzeylerini incelemek için başarı testi geliştirme ve uygulama


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel Eğitim, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELİS İREM CAN

Danışman: Zeynep Yıldız

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada ilkokul 4. sınıfı bitirme aşamasındaki öğrencilerin matematiksel okuryazarlık düzeylerini incelemek amacıyla bir başarı testi geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Bu doğrultuda çalışmanın iki temel amacı bulunmaktadır. Bu temel amaçlardan biri ilkokul 4. sınıfı bitime aşamasındaki öğrencilerin matematiksel okuryazarlık düzeylerini ölçme amacıyla geçerliliği ve güvenirliği sağlanmış bir başarı testi geliştirmektir. Çalışmanın ikinci temel amacı ise geliştirilen testin ilkokul 4. sınıfı bitirme aşamasındaki öğrencilere uygulanarak bu öğrencilerin matematiksel okuryazarlık düzeylerini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda karma araştırma yöntemlerinden açımlayıcı sıralayıcı desen kullanılmıştır. Başarı testi hazırlanırken, ilkokul 4. sınıf matematik dersi öğretim programındaki alt öğrenme alanları baz alınmıştır. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından hazırlanan ders kitabı, yardımcı kitaplar ve uluslararası sınavlarda sorulan sorulardan yola çıkılarak madde havuzu oluşturulmuştur. Ardından araştırmacı tarafından 10 adet çoktan seçmeli sorunun bulunduğu bir başarı testi geliştirilmiştir. Testin geçerlilik ve güvenirliğini tespit etmek amacıyla, 5. sınıf öğrencileriyle pilot uygulama gerçekleştirilmiş, 220 öğrenciye test uygulanmıştır. Pilot uygulama sonrasında gerçekleştirilen analiz sonuçlarına göre test maddelerinin uygun olduğuna karar verilmiştir. Esas uygulaması için kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemiyle seçilen 4. sınıf öğrencileriyle çalışılmıştır. İstanbul ilinde öğrenim gören 216 öğrenciye test uygulanmıştır. Uygulama sonrasında öğrencilerin matematiksel okuryazarlık düzeylerini incelemek için öğrencilerin testten aldıkları toplam puanlarına bakılmış ve 216 öğrenciden 121 öğrencinin orta üstü ve yüksek düzeyde matematiksel okuryazarlığının olduğu tespit edilmiştir. Sonrasında testte bulunan her maddenin çözüm aşamalarına ait analizler gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin her aşamada aldığı puanların ortalamaları ve yüzde değerleri hesaplanmıştır. Bu analizlere ek olarak her aşamayı doğru ve yanlış cevaplayan öğrenci frekansları belirtilmiştir. Analiz sonucunda matematiksel düşünme gerektiren, birden fazla işlem yapılarak tamamlanabilecek aşamalarda öğrencilerin daha çok hata yaptıkları tespit edilmiştir. Ayrıca test sonuçlarını cinsiyet değişkeni bakımından da değerlendirmek amacıyla bağımsız örneklem t testi yapılmış ve öğrenci cinsiyetlerine göre matematiksel okuryazarlık düzeylerinin anlamlı bir farklılık göstermediği bulunmuştur. Çalışma sonucunda matematiksel okuryazarlığa katkı sağlayacak etkinlik ve ders içeriklerine müfredatta daha sık yer verilmesini önerilmiştir.