POLİMERİK İMPLANT KULLANIMINDA KARŞILAŞILAN PROBLEMLERİNYARATICI PROBLEM ÇÖZME TEORİSİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞERİFE ÖZTÜRK
Danışman: Cem Akça
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çözümü bilinmeyen, yaratıcılık/yenilikçilik gerektiren, çelişki içeren problemler yaratıcı problem olarak adlandırır. Çelişki, sistem içinde bir özelliğin iyileşirken bir özelliğin kötüleşme durumudur.Çelişkiyi gidermek için geleneksel çözümlerde deneme yanılma yöntemi kullanılır. TRIZ (Teorijz Rezhenija Izobretatel'skich Zadach) Yaratıcı Problem Çözme Teorisi Genrich Altshuller isimli Rus mühendis tarafından geleneksel çözümlere karşı çıkması sonucu yaptığı çalışmalar sonucunda bulunmuştur. Farklı alanlardaki 200,000 patent üzerinde yapılan çalışma sonucunda aynı tip problemlerin tekrar tekrar 40 temel yaratıcı prensipten biri ile çözüldüğü görülmüştür. TRIZ belirli bir problem için çözüm bulmayı amaçlayan tasarım yöntemlerinin aksine, problemin özet probleme dönüşümünün organize edilmesidir . Böylece düşünme ve araştırma dönemi küçülür ve hızlı bir şekilde çözüm bulunur. TRIZ ile problem çözümünde, çelişkiler matrisi, ideallik, madde-alan analizi, 76 standart çözüm gibi pek çok metot sunulmaktadır. Bakır rahim içi araçlar ilk kez 1970'lerde kullanılmaya başlanmıştır. Bu araçlar doğum kontrolü sağlarken ağrı, şiddetli kanama, iltihaplanma gibi yan etkileri olmuştur. Araçların kullanım süresi arttırmak, doğum kontrolünü arttırmak ve yan etkilerini azaltmak için pek çok test yapılmıştır. Bu doğrultuda farklı bakır miktarlarına ve geometriye sahip rahim içi araçlar geliştirilmiştir. Günümüzde TCu380A en yaygın xi kullanılan rahim içi araçtır ve aracın yan etkilerini azaltmak için çalışmalara devam edilmektedir. TCu380A rahim içi aracın en yaygın yan etkilerinin, kullanımın ilk aylarında gözlemlenen pelvik ağrılar ve şiddetli kanama olduğu görülmüştür. Kullanımın ilk ayındaki bakır salım miktarının yüksek olması bu yan etkilere neden olmaktadır. Bu çalışmada, bakır salım miktarını kontrol altına almak için TRIZ yönteminden faydalanılmıştır. Gebelik önleme oranını arttırmak için bakır miktarının yüksek olması fakat pelvik ağrı, kanama gibi yan etkilerin azalması için bakır miktarının düşük olması gerekmektedir. Bu çelişkiden yola çıkılarak TRIZ'in "Çelişkiler Matrisi" yöntemi kullanılmış çözüm önerileri değerlendirilmiştir. Matris yardımı ile bulunan 40 buluş presibinden uygun olan metot TCu380A rahim içi araca uygulanmıştır. Bu doğrultuda TCu380A rahim içi araca biyobozunur kaplama yapmaya karar verilmiştir. Seçilen biyobozunur malzemenin bozunma hızı ve kaplama yüzey alanından yola çıkılarak 0,2mm kalınlığında kaplama yapılması gerektiği hesaplanmıştır. Yan etkilerin azaltılması için yapılan deneysel çalışmaların sonuçları ve TRIZ'in çelişkiler matrisi ile bulunan sonuçlar karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda TRIZ yönteminin, zaman, maliyet ve iş gücü kazanımı sağladığı görülmektedir