Tünel kalıp sistemli orta katlı betonarme binaların deprem performansının belirlenmesinde yer hareketi kaydı ölçekleme yöntemlerinin ve güçlü yer hareketi kısmının etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL TOZLU
Danışman: Muzaffer Börekçi
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Betonarme çerçeveli sistemler, yapım yöntemleri nedeniyle hızla artan konut talebini güvenlikten ödün vermeden ekonomik bir şekilde hızlıca karşılayabilmekte zaman zaman yetersiz kalmaktadırlar. Dolayısıyla, hızlı imalat, ekonomik çözüm ve deprem güvenilirliği bakımından oldukça avantajlı endüstriyel yapım yöntemlerinden olan Tünel Kalıp Sistemli (TKS) yapılar sıkça kullanılmaya başlanmıştır. TKS yapılar oldukça rijit davranış gösterdiğinden, özellikle depremselliği yüksek bölgelerde tercih edilebilmektedirler. Bu nedenle TKS yapıların tasarımı ve deprem altındaki davranışlarının anlaşılması son derece önemli hale gelmektedir. Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY) 2018'e göre deprem hesabında, analizde kullanılan depremlerin tasarım depremine ölçeklenmesi gerekmektedir. Yönetmelikte "Basit Ölçeklendirme (BÖ)" ve "Spektral Uyuşum Sağlanacak Şekilde Ölçeklendirme (SÖ)" olmak üzere iki farklı ölçekleme yöntemi önerilmiştir. Bu çalışmada, ölçeklendirme yöntemlerinin kullanılmasının TKS binalar için elde edilen deprem performansı üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu amaçla, altı katlı TKS bir bina, tüm perde elemanları "doğrusal olmayan katman modeli" ile kabuk olarak SAP2000 programında modellenmiş ve Zaman Tanım Alanında Doğrusal Olmayan Hesap (ZTADOH) yöntemi ile deprem hesabı gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, bir depremin belirli bir kısmının yıkıcı etkiye sahip olduğu bilinmekte ve bu kısım "Güçlü Yer Hareketi" (GYH), GYH kısmını içeren toplam süre ise "Güçlü Yer Hareketi Süresi" (GYHS) olarak isimlendirilmektedir. Çalışmada, deprem kayıtlarının literatürde sıklıkla tercih edilen "Anlamlı Süre" yöntemi kullanılarak elde edilen GYH kısımlarının kullanılmasıyla ile belirlenen TKS binaların deprem performansının, tüm deprem kaydı ile belirlenen performanstan farkları incelenmiştir. Bu karşılaştırmanın amacı, büyük rijitlik matrisine sahip TKS binaların ZTADOH ile çözümü için gerekli toplam süresinin kısaltılması ve büyük depolama alanının azaltılmasının sağlanmasıdır. Analizler sonucunda; BÖ yöntemi ile elde edilen sonuçların, SÖ yöntemi ile elde edilen sonuçlara göre daha elverişsiz olduğu belirlenmiştir. Ancak analiz sonuçlarının ortalaması dikkate alındığında her iki yöntemden elde edilen sonuçların genel performansı etkilemediği görülmüştür. GYHS açısından incelendiğinde ise tam deprem kaydı ile elde edilen deprem tepkilerinin, yalnızca GYH kısmı için elde edilen deprem etkileriyle neredeyse aynı olduğu elde edilmiştir.