Preservice science teachers' views towards socioscientific issues and socioscientific issue-based instruction
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: OKAN SIBIÇ
Danışman: Mustafa Sami Topçu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı fen bilgisi öğretmen adaylarının sosyobilimsel konulara (SBK) ve SBK'nın öğretimine yönelik görüşlerini incelemektir. Sunulan çalışmada öncelikli olarak fen bilgisi öğretmen adaylarının sosyobilimsel konulara yönelik görüşleri; sonrasında ise onların sosyobilimsel konu temelli öğretime yönelik görüşleri incelenmiştir. İstanbul'da bulunan iki devlet üniversitesinden toplam 30 fen bilgisi öğretmen adayı gönüllü olarak çalışmaya katılmıştır. Araştırmacı 3. ve 4. sınıf fen bilgisi öğretmen adaylarını çalışmaya katılımcı olarak dâhil etmiştir. Çalışmaya katılan tüm fen bilgisi öğretmen adayları, iki bölüm ve 11 yarı yapılandırılmış soru içeren bir görüşme formunu cevaplamıştır. Araştırmacı bütün ses kayıt verilerinin yazılı suretini çıkarmıştır. Verilerin analizi için, sunulan çalışmada, araştırmacı tarafından içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Analizler doğrultusunda araştırmacı katılımcıların üçte ikisinin diğer katılımcıların aksine sosyobilimsel konular ile daha önceden karşılaşmış olduklarını keşfetmiştir. Sosyobilimsel konularla daha önce karşılan fen bilgisi öğretmen adaylarının ayrıca ulusal fen bilgisi programları ve sosyobilimsel konuların bu programlarda ki yerleri hakkında farkındalıkları tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, fen bilgisi programlarını incelemeyen ve sosyobilimsel konuların bu programların içerisinde ki yeri hakkında farkındalıkları olmayan öğretmen adayları da mevcuttur. Araştırmacı sunulan çalışma öncesinde sosyobilimsel konular hakkında bilgi sahibi olan adayların, sosyobilimsel konular hakkında bilgi sahibi olmayan adaylara oranla, sosyobilimsel konuların tanımını ve konu hakkında verilen örnekleri daha başarılı bir şekilde sunduklarını bulmuştur. Adaylar sosyobilimsel konuları genellikle sosyal ve bilimsel boyutu olan, kesin bir cevabı olmayan, güncel, günlük hayatla ilişkili konular olarak tanımlamışlardır. Adaylar genel olarak, sosyobilimsel konulara çevre ve biyo-teknoloji konularından örnekler sunmuşlardır. Sunulan çalışmada, araştırmacı ayrıca, fen bilgisi öğretmen adaylarının sosyobilimsel konu temelli öğretime ve sosyobilimsel konu temelli öğretim için gerekli öğretmen, öğrenci ve diğer paydaşların rollerine yönelik görüşmelerini keşfetmeyi amaçlamıştır. Fen bilgisi öğretmen adayları, yapılandırmacı yaklaşımı temel alan, sosyobilimsel konuların derslere entegresi için çeşitli öğretim modelleri sunmuşlardır. Buna ek olarak, adaylar sosyobilimsel konu temelli öğretim için olası zorlaştırıcı örneğin daha fazla zaman, maddiyat, hazırlık vb. gerektirmesi ve kolaylaştırıcı örneğin artan sınıf içi diyalog, öğrenme vb. faktörleri belirtmişlerdir. Öğretmen rolleri hakkında adaylar, öğretmenlerin rehber olmaları ve iyi sınıf yönetimi yeteneğine sahip olmaları; argümantasyon süresince tarafsız ve sunulan konular hakkında bilgili olmaları ve dersleri iyi bir hazırlık sürecinden sonra sunmaları gerekliliğini sunmuşlardır. Öğretmen adayları, argümantasyon sürecine aktif katılım göstermeyi ve derslere iyi bir hazırlık sonrası katılımı öğrenci rolleri olarak belirtmişlerdir. Ayrıca, argümantasyon süresince sınıf üyelerinin birbirlerine karşı saygılı olmaları gerekliliği de bir öğrenci rolü olarak belirtilmiştir. Diğer paydaşların rolleri olarak; esnek bir müfredat sunma; zaman, materyal, sınıf ve benzeri imkânlar sunma; toplumu sosyobilimsel konular hakkında bilgilendirme öğretmen adayları tarafından belirtilmiştir. Sunulan çalışmada, son olarak, araştırmacı fen bilgisi öğretmen adaylarının sosyobilimsel konulara karşı olan öz-yeterlilik inancını ortaya çıkarmayı amaçlamış ve adayların gelecek fen bilimleri derslerine sosyobilimsel konuları entegre etmelerine yönelik öz-yeterlilik inançlarının düşük olduğunu bulmuştur. Deneyim ihtiyacı, pratik, içerik bilgisi, araştırma ve benzeri nedenler düşük öz-yeterlilik inancının temel sebepleri olarak adaylar tarafından vurgulanmıştır.