Kanser tedavisi için ilaç yüklü nano hidroksiapatit ilaç taşıyıcı sisteminin üretilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOMÜHENDİSLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: REYHAN YANIKOĞLU

Danışman: Cem Bülent Üstündağ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kanser, hücrelerin kontrolsüz çoğalması ile birlikte büyüyüp yayılan ve bunu takiben normal hücrelere yer bırakmayan, vücudun istediği gibi çalışmasını engelleyen bir hastalıktır. Meme kanseri, günümüzde en çok kadınlarda görülen, ortaya çıkma yaşı günden güne azalan ve kadınlarda ortaya çıkan tüm kanser türlerin de %30'unu oluşturan bir kanser türüdür. Günümüzde meme kanseri tedavisi için cerrahi tedavi, radyoterapi (ışın tedavisi), kemoterapi (ilaç tedavisi) ve hormonoterapi (hormon tedavisi) gibi standart tedavi yöntemleri uygulanmaktadır. Buna ek olarak yeni yöntemler araştırılmaya devam etmektedir. Kalsiyum fosfat seramikleri arasında bulunan hidroksiapatit, kemikte ve dişlerin mine ve dentin tabakasında bulunan ve kimyasal formülü Ca10(PO4)6(OH)2 olan kalsiyum tuzudur. Hidroksiapatit hegzagonal kristal yapıya sahiptir. Ayrıca hidroksiapatitin yüzey özellikleri nedeniyle çeşitli metalleri ( kurşun, çinko, kadmiyum, kobalt vb. gibi), çok çeşitli ilaç etken maddeleri, proteinler, boyarmaddeler, enzimler gibi maddeleri üzerine adsorblaması üzerine yapılan çalışmalar HA seramiklerin çok iyi bir adsorban madde olduğu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda yapılan tez çalışmasında elde edilen nano boyutlu hidroksiapatit-doksorubisin kristalleri ilaç taşıyıcılı sistem olarak kullanılacaktır. Bu tez çalışmasında, doksorubisin yüklü hidroksiapatit (HA) taşıyıcıları üretildi ve karakterize edildi. Kalsiyum nitrat tetrahidrat, diamonyum hidrojen fosfat ve doksorubisinden yaş kimyasal yöntemi ile elde edilen hidroksiapatit, sırasıyla hidrotermal yöntem ve liyofilizasyon uygulanarak nano boyutlu hidroksiapatit kristalleri üretilmesinde kullanılmıştır. Sentezlenen nano boyutlu hidroksiapatit-doksorubisin kristallerinin karakterizasyonu yapılmış ve MCF-7 meme kanseri hücre hattında sitotoksisite testi yapılmıştır. Elde edilen bulgulardan yola çıkarak doksorubisin hidroksiapatit kristallerine başarılı bir şekilde yüklendiği ve MCF-7 meme kanseri hücre hattında öldürücü etkisinin doksorubisinden daha fazla olduğu gözlemelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Meme kanseri, ilaç, nanopartikül, hidroksiapatit, ilaç taşıyıcı, doksorubisin