Kentsel kıyı alanlarında kıyıya kamu erişimini sağlama ölçütleri "Bakırköy, Yeşilköy-Yeşilyurt Kentsel Kıyı Bölgesi Örneğinde
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MAHİ CEYLAN YARDIMCI
Danışman: Ayfer Yazgan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde kıyı alanları konut, turizm, ticaret ve sanayi yatırımlarının odak noktası haline gelmiştir. Kıyıda yasal ve yönetsel yapıdaki değişikliklerin yanı sıra imar planlarında tanınan ayrıcalıklar, kamusal kullanımı kısıtlayan birçok uygulamanın önünü açarken, toplum kıyıdan giderek uzaklaşmıştır. Oysa farklı kullanımlara kaynaklık oluşturması bakımından mekânsal özelliklerinin yanı sıra toplumsal açıdan da büyük bir öneme sahip olan kıyılar, toplum yararına kullanılması gereken alanlar olup, kamusal alan olma özelliği taşımaktadır. Ancak kıyılar, gerçekleştirilen uygulamalarla birlikte özel mülkiyete konu olmaktadır. Kıyıda yer alan kamusal kullanımı engelleyen fonksiyon alanları ve otel, AVM, liman, rezidans tipi konutlar gibi büyük yapı blokları içeren yapılaşmalar kent ve kıyı ilişkisini zedelemektedir. Bu bağlamda kıyının kamusal karakteristiğini yeniden kazanmasında, kopan kent-kıyı mekansal ilişkisinin kurulmasında ve toplumun kıyıyla bütünleştirilmesinde kamusal kullanımın öncelikli olması ve kamunun suya/kıyıya erişiminin sağlanması kıyı kenti planlanmasının ve kıyının dönüşümü/canlandırılması ve yenilenmesi süreçlerinin en önemli koşulu olarak görülmeye başlanmıştır. Bu çalışmada kentsel kıyı, kamusal alan ve kıyının kamusal alan olma özelliği yasal, yönetsel ve fiziksel anlamda sorgulanarak, kıyı alanlarına kamu erişimini sağlayacak evrensel ölçütler ortaya konmaya çalışılmıştır. Dünya kıyı kentlerinde yürütülen politikalar, kıyı alanlarının planlanmasına ve tasarımına ilişkin oluşturulan rehberler ve gerçekleştirilen uygulamalardan yola çıkarak kıyıya kamu erişiminin sağlanmasına ilişkin oluşturulan kıyıya kamu erişimini sağlama ölçütlerinin, kıyı alanlarının planlaması ve kıyı dönüşümü süreçlerinde yol gösterici olması amaçlanmaktadır. İstanbul Metropoliten alanı içinde bir çok mekansal ve işlevsel değişikliğe sahne olan Bakırköy kıyısı kamusal kullanım ve kamu erişiminin kesintiye uğradığı bölgelerdendir. Kıyı kenti olma özelliğini yitirmeye başlayan Bakırköy İlçesi'nde kıyının geçmişten gelen kentle ve kent halkıyla bütünleşen yapısının devamlılığını koruyamamasında kıyının kamusal anlamını ve erişilebilirliğini kaybetmesi en önemli etkenlerden biri olmaktadır. Kentsel gelişim sürecinde farklı kullanışlara sahne olan Bakırköy kıyı bütününde çalışma alanı olarak belirlenen Yeşilköy-Yeşilyurt Kentsel Kıyı Bölgesi, günümüzde kısmen kıyı kültürünü devam ettirmekte ve kentle olan bütünlüğünü korumaktadır. Bu çalışmada amaç kıyıya kamu erişimini sağlama ölçütlerini belirlemek ve Yeşilköy-Yeşilyurt Kentsel Kıyı Bölgesi'nin belirlenen ölçütlere uygunluğunu fiziksel ölçülebilirlik düzeyinde değerlendirilmektir.