AFET SONRASI HIZLI KALICI KONUT İNŞASINDA PREFABRİK CEPHE SİSTEMLERİNİN UYGULANABİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUSTAFA ENES BERK
Danışman: Serhat Başdoğan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Afetler; doğa, teknoloji ya da insan kaynaklı olarak ortaya çıkan ve toplumun tümü ya da bir bölümünde ekonomik, fiziksel ve sosyal kayıplara neden olan, toplumun kendi imkânlarıyla başa çıkmakta zorlandığı durumlardır. Afetler sonrasında oluşan çalışma alanlarından biri hasar gören, kullanılmaz hale gelen ya da tamamen yıkılan konut stokunun yeniden inşa edilmesi veya iyileştirilmesidir. Depremler, konut stokunu doğrudan etkileyen en yıkıcı doğal afetlerden biridir. 6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli meydana gelen iki büyük depremin ardından çevre illeri de etkileyen yaklaşık 38 bin artçı sarsıntı kaydedilmiş, bölgede yaklaşık 2 milyon yapı hasar görmüş ve 518 bin konut yıkılmış ya da ağır hasar alarak kullanılamaz hale gelmiştir. Özellikle Hatay ve Kahramanmaraş illeri büyük yıkıma uğramış, sadece bu iki şehirde yaklaşık 315 bin konutun tamamen yıkıldığı veya yaşanamayacak derecede hasar aldığı belirlenmiştir. Bu durum, deprem sonrası kalıcı konut ihtiyacını acil bir mesele haline getirmiş; konutların hızlı, uygun maliyetli ve kaliteli biçimde yeniden inşa edilmesi, depremzedelerin güvenli barınma koşullarına en kısa sürede kavuşturulması açısından hayati önem taşımıştır. Yaşanan depremler sonrasında depremden etkilenen 11 il afet bölgesi ilan edilerek olağanüstü hâl uygulamasına geçilmiş ve kaybedilen konut stokunun yeniden sağlanması amacıyla çalışmalar başlatılmıştır. Yapılan tez çalışması, afet sonrası hızlı kalıcı konut üretiminde prefabrik yapı ve prefabrik cephe sistemlerinin uygulanabilirliğinin değerlendirmektedir. Bu doğrultuda, özellikle prefabrik modüler yapım yöntemleri araştırılmış ve çalışma prefabrik modüler cephe sistemlerinin Türkiye için uygunluğunun analiz edilmesi üzerine odaklanmıştır. Bu araştırma kapsamında prefabrik cephe imalatı; hız (zaman), maliyet ve kalite ölçütleri açısından konvansiyonel üretim yöntemleriyle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. İnşaat şirketi sahipleri ve temsilcileri prefabrik modüler cephe uygulamaları hakkında bazı tereddütler taşısa da sektör paydaşlarının bu sistemlere yönelik hız, maliyet ve kalite açısından genel olarak olumlu bir bakış açısına sahip oldukları tespit edilmiştir ve bu yöntemler ile afet sonra hızlı kalıcı konut üretimi sağlanabileceği ortaya konulmuştur.