Desloratadin ve Katkı Maddeleri İçeren Bazı Alerji İlaçlarının HPLC ile Analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANSU KESKİN

Danışman: Özlem Aksu Dönmez

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada alerji tedavisi amaçlı şurup preparatında, etken madde desloratadin ve yardımcı maddeler gün batımı sarısı ve sodyum benzoatın, HPLC ile birlikte tayini için yöntem geliştirildi. En uygun kromatografik analiz şartlarını belirlemek amacıyla deneysel tasarım yöntemlerinden Box-Behnken tasarımı kullanıldı. Hareketli fazın pH'ı, akış hızı ve hareketli faz sisteminde organik çözücü oranı faktör olarak seçildi. Seçilen faktörlerin sodyum benzoat ve desloratadin arasındaki rezolüsyona, desloratadinin alıkonma zamanına (analiz süresine) ve teorik plaka sayısına etkisi incelendi. Uygulanan optimizasyon tasarımından elde edilen verilere regresyon analizi yapıldı. Varyans analizi (ANOVA) ile regresyon modelinin güvenilirliği kontrol edildi. Derringer istenebilirlik fonksiyonu ile optimum ayırma şartları hesaplandı. Buna göre, 1,5 mL/dak akış hızı, pH 4,0 fosfat tamponu ve gradient elüsyon tekniği kullanılarak 0-3,5 dak arasında % 15 organik çözücü, 3,5-10,0 dak arasında % 60 organik çözücü ile en uygun ayrılma elde edilmiştir. Geliştirilen HPLC yönteminin validasyonu için doğrusallık, kesinlik, doğruluk, tanıma ve tayin sınırı, sağlamlık gibi parametreler incelendi. Elde edilen sonuçların kabul edilebilir limitler içinde olduğu görülmüştür. Bu üç maddenin bir arada analizi için geliştirilen ve valide edilen yöntem ticari şurup preparatlarının analizi için kullanılmış başarılı sonuçlar elde edilmiştir.