ESKİ ŞAM'DAKİ AVLULU KONUTLARIN YENİDEN İŞLEVLENDİRİLMESİNİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK AÇISINDAN İRDELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BAYAN BWIDANI
Danışman: Selin Yıldız
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Avlulu konutlar, mekânsal, insani ve zamanla değişen ihtiyaçlara uyum sağlayarak önemli bir tasarım modeli olarak öne çıkmıştır. Bu evler, toplumsal etkileşim, kültürel değerler ve ticari amaçlar doğrultusunda tasarlanmış olup, toplumun kimliğini yansıtırken, iklim koşullarına uygun mimari bir çözüm de sunmuştur. Bu araştırma, geleneksel avlulu evlerin tarihsel gelişiminden mekânsal organizasyonuna, öğelerinin işlevsel özelliklerinden sürdürülebilirlik bağlamındaki rollerine kadar kapsamlı bir inceleme sunmaktadır. Mahremiyet, esneklik, iklim uyumu ve mekânsal coğrafya gibi temel özelliklerinin yanı sıra, bu yapıların kentsel dokuyla ilişkileri incelenerek sürdürülebilir kalkınmaya katkıları tartışılmaktadır. Ayrıca, literatürde sürdürülebilirlik kriterlerine göre avluların analizine odaklanan önceki çalışmalar ele alınmış; önceki çalışmalarda yer alan sürdürülebilirlik hedefleri ve faktörler, analizler ve ilişki diyagramları ve Ortadoğu örnekleri aracılığıyla bir araya getirilmiştir. Araştırma, avlulu evlerin yeniden kullanımının sosyal, çevresel ve ekonomik sürdürülebilirlik kriterleriyle bağlantılarını ortaya koymaktadır. Tez kapsamında, Şam'dan örnekler üzerinden bu evlerin korunması ve modern ihtiyaçlara uygun hale getirilmesi tartışılmaktadır. Şam'ın eski şehir surları içinde yer alan avlulu evler, şehrin temel yapısal birimlerinden birini oluşturmaktadır. Araştırma, bu evlerin mimari ve sosyal değerlerinin yeniden canlandırılma potansiyeline dikkat çekerken, aynı zamanda bu yapıların kültürel miras olarak korunmasının ve günümüz ihtiyaçlarına uyarlanmasının önemini vurgulamaktadır. Avlular, esnek tasarımları ve organizasyonel özellikleri sayesinde pek çok farklı işlevi yerine getirebilmektedir. Bu bağlamda, geleneksel avlulu evlerin mimari, sosyal ve çevresel değerlerini koruyarak yeni işlevlerle uyumlu hale getirilme olanakları incelenmektedir.