Değer mühendisliğinin deniz yapıları uygulamalarıylaincelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANSU KAYABAŞI AKSU
Danışman: Şenay ATABAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünyadaki kaynakların azalması insanları kaynakların daha verimli kullanılması için yeni çözümler üretmeye, çeşitli yönetim teknikleri kullanmaya yönlendirmiştir. Kullanılan tekniklerden birisi de Değer Yönetimi'dir. Değer Yönetimi, yapıyı oluşturan her bileşeni en iyi şekilde düzenleyerek yapıların değerini arttırmak için uğraşır. Bir yapının değerini arttırmak, gereksiz tüm maliyetleri yok ederek ve mal sahibi, kullanıcı, yüklenicinin amaçlarının optimum olarak sağlanması ile yani süre, maliyet ve kalite arasında optimum çözümü bulunması ile mümkündür. Değer Yönetimi'nin 3 bileşeni vardır: Değer Planlaması (DP), Değer Mühendisliği (DM) ve Değer Analizi (DA). Değer planlanması, yapım sürecinin başlamadığı, planlama, fizibilite çalışmalarının yapıldığı bileşendir. Değer Mühendisliği, yapım aşamasına geçildikten sonra, proje ile ilgili kararların verildiği ve değer arttırmak için mühendislik tekniklerinin kullanıldığı aşamadır. Değer Analizi, yapım aşaması sona erdikten sonra kullanım aşamasında yapının değerli olup olmadığının belirlendiği Değer Yönetimi'nin son halkasıdır. Çalışmada Değer Yönetimi'nin Değer mühendisliği bileşenin ayrıntılı olarak incelenmesinin nedeni Değer Mühendisliğinin aynı zamanda DP ve DA bileşenleri ile yoğun ilişkisinin olması ve yapım sürecinin Değer Yönetimi'nin en aktif süreci olmasından kaynaklanmaktadır. Değer Mühendisliği, bütün mühendislik yapı projelerinin değerini artırmak için kullanılabilen bir yöntemdir. Bu tezde ise; Değer Mühendisliği'nin farklı ülkelerde inşa edilen gerçek deniz yapı projelerine nasıl uygulandığı konusunda bir çalışma yapılmıştır. Böylece projelerde değer esaslı olarak, maliyeti azaltmak, zamanı kısaltmak, kaliteyi artırmak gibi amaçlar hedeflendiğinde değer mühendisliğinin bu amaca nasıl hizmet ettiği uygulamalarla gösterilmek istenmiştir. Ayrıca değer artırmak için, projelerde nasıl bir yöntem izlenmesi gerektiği deniz yapıları özelinde hazırlanmış ve tezi hazırlayan araştırmacının da projelerin değer mühendisliği çalışmalarında yer aldığı gerçek projelerle anlatılarak yöntem açıklanmaya çalışılmıştır. Gün geçtikçe değer mühendisliği çalışmalarının öneminin artmasıyla projelerde zaman, maliyet, kalite optimizasyonunun değer çalışmalarıyla sağlanacağı gözlemlenmektedir. Projelerde değerin sadece maliyet azaltılarak değil, maliyet artışına karşı kalitenin daha fazla artmasıyla da sağlanabileceği ortaya koyulmaktadır. Projenin hedeflenen ve ulaşılmak istenen amaçları doğrultusunda, maliyet, kalite ve süre arasında farklı dengeler olabilir. Örneğin proje tamamlanma süresinin değiştirilemez olduğu bir sözleşmede, maliyet artışı ile proje tamamlanıp, sözleşmesel olarak gecikme cezası alınması engellenebilir. Değer Mühendisliği, sistematik adımları olan bir yöntemin ihtiyaç halinde farklı adımlarını kullanarak var olan problemlere çözüm üretme sanatıdır. Çeşitli fikir üretme yöntemleri ile probleme sonsuz tane çözüm bulunabilir. Değer mühendisliği, bu çözümler arasından tasarım kriterlerini sağlayan pek çok fikir üretir ve daha sonra bu fikirler arasından maliyeti en düşük olanı bulmaya çalışır. İncelenen örneklerde, yaşanan farklı problemlere değer mühendisliği uygulanarak çözümler üretilmiş ve böylece projelerin değer artışı sağlanmıştır. Tezde ayrıca, Dünya'da Değer Mühendisliği'ni, belli bütçenin üzerindeki kamu projelerinde sistematik bir şekilde en iyi uygulamakta olan A.B.D'deki mevzuat ve standartlar incelenmiş ve Değer Mühendisliği'ni projelerinde uygulayarak ne kadar bir kazanç elde ettiği araştırılmaya çalışılmıştır. Araştırmalar göstermiştir ki; değer mühendisliği uygulanan projelerde çok büyük oranlarda maliyet kazançları elde edilmiştir. Türkiye'de inşaat sektörü lokomotif bir sektördür ve müteahhitlik alanında firmalarımız Dünya'da ikinci sırada yer almaktadır. Türkiye, Dünya'nın pek çok yerinde ve Türkiye'de büyük bütçeli projelere imza atmaktadır. Türkiye'de de A.B.D'de olduğu gibi belli bütçenin üzerindeki projelerde Değer Mühendisliği uygulanması zorunlu hale geldiği taktide büyük maliyet kazançları elde edilebileceği tartışmasız bir gerçektir. Firmalar, değer mühendisliğini sistematik olarak uygulamaya başlarlarsa, ülke kaynakları daha verimli kullanılabilir, firmaların kar oranları artar ve daha rekabetçi fiyat teklifleri verebilirler.