Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OĞUZ ÖZTÜRK
Danışman: Eda Turan
Özet:
Tezde örnek olarak Samsun limanları (Samsunport, Yeşilyurt, Toros) için inceleme yapılarak, yük gemilerinin oluşturduğu hava kirliliği araştırılmıştır. Bu limanlarda iki farklı yönteme göre yük gemilerinin oluşturduğu hava kirliliğine neden olan emisyonlar ve bulunan değerlerin birbirine göre farkı incelenmektedir. Bunu takiben gemilerin oluşturduğu emisyonların azaltılması için uygun önlemler ve sağlanabilecek azaltmalar tahmini olarak belirlenmektedir. Çevreyi daha az kirleten gemi türlerine önem verilerek, yakıt teknolojisinde iyileştirmeler yapılarak ve temiz yakıtlar yaygınlaştırılarak, gemi bakım ve işletimi optimize edilerek önemli azaltmalar sağlanabilmektedir. Yük taşımacılığı açısından Türkiye'de denizyollarından faydalanma oranı oldukça düşüktür. Samsun şehri denizyolu taşımacılığı için stratejik öneme ve büyük potansiyele sahiptir. Tezde önce Samsun limanı'nın Ülkemizde ve Karadeniz Bölgesi'nde denziyolu yük taşımacılığı açısından sıralamadaki yeri araştırılmıştır. Bu liman İthalat ve ihracat miktarları ve Türk limanlarına gelen gemi sayısı bakımından Karadeniz Bölgesinde 1. sırada ülkemizdeki limanlarda ise, 9. sırada yer almaktadır. Bu limanın Türk limanları arasında %4 ithalat ve %1.5 ihracat hacmi payı bulunmaktadır. Karadeniz bölgesi içinde en önemli fakat fazla hava kirliliği oluşturan bir limandır ve yük gemilerinin oranı yüksektir. Bu nedenle çalışmanın devamında yük gemilerinin oluşturduğu emisyonların yıllık miktarı iki farklı yaklaşımla incelenerek, bu yöntemlere göre belirlenen yıllık emisyon değerleri incelenmiştir. Önce Trozzi-Vaccaro Yönteminden hareketle, Carlo Trozzi, Riccardo De Lauretis tarafından geliştirilen 'Tier 3 Ship movement methodology' yöntemi uygulanmaktadır. Daha sonra 'Gemi Aktivasyon Yöntemi' uygulanarak elde edilen sonuçlar karşılaştırılmaktadır. Devamında enerji tüketimini ve emisyonları azaltan uygulamaların oluşturacağı azaltmalar ve aralarındaki fark irdelenmektedir. Samsun limanlarına gelen gemilerden oluşan emisyonların azaltılması için uygulanabilecek yöntemlerin başında daha kaliteli yakıtların tercih edilmesi ve limanda geçirilen sürelerin azaltıması yeralmaktadır. Limanda jeneratörlerin oluşturacağı emisyonların ve de seyirde egzoz emisyonlarının azaltması gerekir. Uluslararası mevzuatlara ve gelişmelere uygun olarak hava kirliliğini en aza indirmek için bizim gemi ve limanlarımızda da iyileştirmeler yapmamız kaçınılmazdır. Yapılan sayısal incelemede bu tür önlemlerin alınması ile gemi kaynaklı hava kirliliğinin son derece azalabileceği görülmüştür.