Mantarın Kurutulmasında Kurutma Yönteminin Etkisinin Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Burak Engür
Danışman: İbrahim Doymaz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kültür mantarı dilimleri, sıcak hava üflemeli kurutucu içerisinde 45, 55, 65 ve 75°C gibi farklı kurutma sıcaklıklarında ve 2 m/s hava hızında kurutulmuştur. Ayrıca, mantar dilimleri 62, 74, 88 ve 104 W farklı infrared güçlerde bir infrared kurutucuda kurutulmuşlardır. Her iki kurutucuda kurutma koşullarının kurutma hızı ve kurutma süresi üzerindeki etkileri gözlemlenmiştir. Kurutma hızına etki eden ön işlemlerin etkileri de ilgili sıcaklıklarda ve infrared güçlerinde araştırılmıştır. Ayrıca, mantar dilimleri %2'lik potasyum karbonat çözeltisi ve 80°C'deki sıcak su ile 2 dakika boyunca ön işleme tabi tutularak kurutulmuşlardır. Ön işlem uygulanan ve uygulanmayan örneklerin kuruma hızları ve verimleri karşılaştırılmış ve değişimler gözlenmiştir. Bu çalışmanın amaçlarından biri de, kültür mantarının sıcak hava kurutucuda kurutulması sırasında elde edilen verilerin değişik matematiksel modeller kullanılarak modelleme çalışmaları yapmaktır. 45, 55, 65 ve 75°C'de kabin tipi sıcak hava üflemeli kurutucudaki kurutma verilerine Henderson & Pabis, Page, Midilli & Küçük ve Wang & Singh modellerine uygunluğu için doğrusal olmayan regresyon kullanılmıştır. Deneysel ve öngörülen nem oranı arasındaki uyumun iyiliği regresyon katsayısı (R2), khi-kare (χ2) ve kök ortalama kare hatası (RMSE) kullanılarak test edilmiştir. En yüksek R2 ve en düşük χ2 ve RMSE değerleri, modelin deneysel verilere uygunluğunu gösterir. Midilli & Küçük modeli, en yüksek R2 ve en küçük χ2 ve RMSE kullanılarak karşılaştırıldığında mantar dilimlerinin kurutma eğrilerini en iyi şekilde temsil ettiği görülmüştür. Sonuç olarak; kurutma havasının sıcaklığı, infrared güç seviyesi ve uygulanan ön işlem çözeltilerinin kurutma hızını ve kurutma süresine etkilendiği saptanmıştır. Güç seviyesinde, sıcaklık artışı ve ön işlemler ile mantar dilimlerinin kuruma hızı belirgin şekilde artmıştır. Ayrıca bu değişimler ve etkiler yapılan modellemeler sayesinde kurutma eğrilerine yerleştirilmiş ve sonuçların verilerinin de karşılaştırılması sağlanmıştır.