Türkiye'de çıkan yemek dergileri üzerine kültürel bir inceleme: Yemek ve Kültür Dergisi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE NESİBE CAN KÖSEKAHYA
Danışman: Meriç HARMANCI, Aynur KOÇAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, 2005 yılından bu yana Türkiye'de üç ayda bir yayımlanan Yemek ve Kültür dergisini, yemek aracılığıyla kimlik, gelenek, ritüel ve kültürel belleğin aktarımında önemli bir mecra olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın temel amacı, derginin yalnızca gastronomik bir yayın olmanın ötesine geçerek Türkiye'nin somut olmayan kültürel mirasının belgelenmesine ve yorumlanmasına nasıl katkı sunduğunu ortaya koymaktır. Bu doğrultuda çalışma, 2005–2024 yılları arasında yayımlanan 74 sayıyı nitel bir içerik analizi yöntemiyle ele almış; dergide yer alan makale, deneme, röportaj, saha raporu ve arşiv metinlerini folklor, antropoloji, sosyoloji, felsefe ve sözlü tarih gibi disiplinlerin kavramlarıyla çözümlemiştir. İnceleme sürecinde, yemeğin ritüelistik, sembolik ve kimliksel yönleri ile toplumsal dönüşüm, etik, hafıza ve kültürel ifade biçimleri arasındaki ilişkiler belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, Yemek ve Kültür'ün Türkiye'de yemek söylemini akademik ve kültürel bir düzleme taşıyarak alana özgün bir yön kazandırdığını göstermektedir. Dergi, yemek tarifleri ya da gastronomi trendlerinden öte, yemeği kültürel bir metin ve toplumsal bir anlatı aracı olarak konumlandırmakta; mevsimsel ve bölgesel mutfak geleneklerinden inanç ve tabulara, nesiller arası bilgi aktarımından gündelik yaşam pratiklerine kadar geniş bir yelpazede kültürel okumalar sunmaktadır. Editoryal vizyonunu yemeği "kolektif hafızayı, kimliği ve kültürel sürekliliği yansıtan bir eser" olarak görmek üzerine kuran Yemek ve Kültür, bu yönüyle hem akademik çevreler hem de genel okuyucu kitlesi için Türkiye'de yemek çalışmalarının gelişiminde öncü ve referans niteliğinde bir kaynak haline gelmiştir.