KALP HASTALIKLARININ ERKEN TEŞHİSİ İÇİN MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARININ KARŞILAŞTIRMALI PERFORMANS ANALİZİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BÜŞRA ŞENEL KAHYAOĞLU

Danışman: Kadiriye Şimşek Alan

Özet:

 

Günümüzde kalp ve damar rahatsızlıkları, küresel ölçekte en fazla can kaybına yol açan sağlık problemleri arasında yer almaktadır. Bu hastalıkların önceden tespit edilmesi, hastaların yaşam kalitesini yükseltmek ve ölüm riskini azaltmak bakımından büyük önem taşımaktadır. Bilgisayar destekli tanı sistemleri, bu alanda hekimlere önemli bir destek mekanizması sunmaktadır. Mevcut çalışmada, kardiyak rahatsızlıkların önceden belirlenmesine yönelik olarak farklı sınıflandırma tekniklerinin etkinliği incelenmiştir. Araştırmada Cleveland kliniği verilerini içeren ve uluslararası literatürde sıkça tercih edilen bir veri kümesi temel alınmıştır. Söz konusu veri kümesi, dört farklı sağlık merkezinden derlenen toplam 920 bireye ait klinik ölçümleri barındırmaktadır.

Araştırma kapsamında gradyan artırma tabanlı yöntemler (XGBoost, LightGBM), mesafe temelli sınıflandırıcılar (KNN), çekirdek fonksiyonlu ayırıcılar (SVM), olasılıksal modeller (Lojistik Regresyon) ve ağaç toplulukları (Random Forest) olmak üzere altı ayrı teknik değerlendirilmiştir. Veri hazırlama sürecinde kayıp gözlemler tahminleme yöntemleriyle tamamlanmış, sınıflar arası dengesizlik ise sentetik örnekleme ile giderilmiştir. Deneysel bulgular, çekirdek tabanlı sınıflandırıcının (SVM) %83 başarı oranı ve 0.88 eğri altı alan değeri ile öne çıktığını ortaya koymuştur. Ağaç topluluğu yöntemi ise 0.90 eğri altı alan skoru ile sınıflar arası ayrım gücünde en yüksek performansı sergilemiştir. Araştırma sonuçları, otomatik öğrenme yaklaşımlarının kardiyak tanıda güvenilir bir yardımcı araç olabileceğine işaret etmektedir.