FARKLI BİTKİ EKSTRAKTLARI YÜKLENMİŞ POLİMERİK YARA ÖRTÜ MALZEMESİ TASARIMI VE ÜRETİMİ


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOMÜHENDİSLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEM REŞAT ÜSTÜNDAĞ

Danışman: Mehmet Burçin Pişkin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İnsan vücudunun en büyük organı olan cilt, dış tehditlere karşı ilk koruyucu sistem olarak bilinir. Kazalar veya yanıklar ve diyabet gibi hastalıklar dahil olmak üzere birçok farklı faktör, cildin hasar görmesine neden olabilir. Cilt, mikroorganizmaların kontaminasyonunu önleme ve homeostazı sürdürme konusunda önemli bir rol oynar. Bu nedenle, ciddi bir yaralanma sonrasında yara iyileşmesini teşvik edebilecek bir yara örtü malzemesiyle cildi kaplamak önemlidir. Geleneksel yara örtü malzemeleri nispeten uygun fiyatlı ve yüksek emiciliğe sahiptir. Ancak, sadece çevre ve yara alanı arasında bir bariyer işlevi görürler ve ayrıca iyileşme sürecini teşvik etme konusunda eksiklikleri vardır. İyileşmeyi teşvik etmek ve yara alanını desteklemek için, fonksiyonel yara örtü malzemelerinin geliştirilmesine büyük ihtiyaç vardır. Elektro-eğirme, polimer solüsyonlarından fonksiyonel fiber yara yara örtü malzemelerinin üretiminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Yara iyileşmesini teşvik eden bitki bazlı esansiyel yağlar, örneğin Calophyllum inophyllum (CIO) esansiyel yağı, iyileşme sürecini teşvik etmek için fiber yara örtü malzemesi olarak uygun bir polimerle elektro-eğirilebilir. Bu tez çalışmasında, yara örtü malzemesi olarak kullanılmak amacıyla Calophyllum inophyllum (CIO) esansiyel yağı yüklü poli(ε-kaprolakton) (PCL) fiber matların üretilmesi, karakterizasyonu ve in vitro değerlendirilmesi gerçekleştirilmiştir. Üretilen fiber matların yüzey morfolojisi, boyut dağılımı, ıslanabilirlik özellikleri, ilaç salım profili, antibakteriyel aktivitesi, sitotoksisite ve immünotoksisitesi değerlendirilmiştir. Farklı PCL/CIO oranına sahip yara örtü malzemelerinin ortalama fiber çapları PCL, PCL/CIO-2.5, PCL/CIO-5 ve PCL/CIO-7.5 için sırasıyla 0.9 ± 0.3 μm, 1.2 ± 0.2 μm, 1.3 ± 0.2 μm ve 1.5 ± 0.1 μm olarak belirlenmiştir. Üretilen fiber matların temas açı değerleri, yüzey ıslanabilirliğinin iyileştiğini gösterecek şekilde, CIO eklenmeyen PCL fiber matlara kıyasla azalmıştır. In vitro salım analizi sonucunda tüm PCL/CIO fiber matlarda sürekli ve kontrollü bir CIO salınımı gözlemlenmiştir. Üretilen fiber matların antibakteriyel aktivitesi, gram pozitif ve gram negatif bakteri suşlarında değerlendirilmiş ve saf PCL'ye kıyasla CIO'nun eklenmesiyle antibakteriyel aktivitenin arttığı gözlemlenmiştir. In vitro sitotoksisite değerlendirmesi sonucunda üretilen tüm fiber matların kontrole kıyasla hücre canlılığının arttığını ve sitotoksik etkisinin bulunmadığını göstermiştir. Bu tez çalışmasından elde edilen bulgular, CIO yüklü PCL elektro-eğirilmiş fiber matların doku mühendisliği ve rejeneratif tıp uygulamalarında kullanılma potansiyeli olduğunu ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Elektro-eğirme, yara örtüsü, uçucu yağ, poli(ε-kaprolakton), antibakteriyel aktivite