Psikolojik esneklik ile ebeveyn çocuk arasındaki ilişkide otoriter ve demokratik ebeveyn tutumlarının aracılık rolünün incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BUSE ARI

Danışman: Seher Merve Erus

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, 4-6 yaş arası çocuğu olan ebeveynlerin psikolojik esneklik düzeyi ile olumlu ebeveyn-çocuk ilişkisi arasındaki ilişkide ebeveyn tutumlarının aracılık rolünü incelenmesi amaçlanmıştır. Bununla birlikte, araştırma kapsamında katılımcıların olumlu ebeveyn-çocuk ilişki düzeylerinin ebeveynin yaşı, eğitim düzeyi, çalışma durumu, çocuğun cinsiyeti ve yaşı değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırmaya, 4-6 yaş arasında çocuğu olan 23-54 yaş aralığındaki 303 ebeveyn katılım sağlamıştır. Yapılan araştırmada veri toplama amacıyla "Kişisel Bilgi Formu", "Psikolojik Esneklik Ölçeği", "Ebeveyn Tutumu Ölçeği" ve "Ebeveyn-Çocuk İlişkisi Ölçeği" kullanılmıştır. Olumlu ebeveyn-çocuk ilişki düzeylerinin ebeveynin yaşı, ebeveynin eğitim düzeyi, ebeveynin çalışma durumu, çocuğun cinsiyeti ve çocuğun yaşı değişkenleri açısından anlamlı farklılık olup olmadığını belirlemek amacıyla bağımsız gruplar t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Ardından psikolojik esneklik, olumlu ebeveyn-çocuk ilişkisi, otoriter ebeveyn tutumu, demokratik ebeveyn tutumu, izin verici ebeveyn tutumu ve aşırı koruyucu ebeveyn tutumu arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon katsayısı ile incelenmiştir. Pearson korelasyon analizi ardından çoklu seri aracılığı incelemek amacıyla SPSS PROCESS makrosunda bootstrapping analizi uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda, olumlu ebeveyn-çocuk ilişkisinin ebeveynin yaşı, ebeveynin eğitim düzeyi, çalışma durumu, çocuğun cinsiyeti, çocuğun yaşı değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Pearson korelasyon analizi sonucunda psikolojik esneklik, otoriter ve demokratik ebeveyn tutumları ile olumlu ebeveyn-çocuk ilişkisi arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bu bulgulardan yola çıkarak yapılan analizde psikolojik esneklik ve olumlu ebeveyn-çocuk ilişkisi arasındaki ilişkide demokratik ebeveyn tutumu ve otoriter ebeveyn tutumunun seri aracılık rolü olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Psikolojik Esneklik, Otoriter Ebeveyn Tutumu, Demokratik Ebeveyn Tutumu, Olumlu Ebeveyn Çocuk İlişkisi