Yığma taş duvarların iyileştirme tekniklerinin deneysel ve sayısal olarak araştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASİN MURAT HOTHOT
Danışman: Bilge Doran
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yığma yapılar büyük tarihi öneme sahip olan mimari ve kültürel mirası temsil etmektedir. Bu yapılar, binlerce yıl boyunca hem kamu hem de konut binalarında kullanılmıştır. Günümüzde, iyi korunmuş pek çok yığma yapı halen varlığını sürdürmekte olup, bu durum, söz konusu yapıların yük taşıma ve çevresel etkilere karşı dayanıklı olduğunu kanıtlar niteliktedir. Bu yapılar servis ömürleri boyunca çeşitli yatay, düşey yüklere ve atmosferik etkilere maruz kalmaktadırlar. Yığma yapı elemanlarında, çevresel faktörler veya deprem gibi çeşitli doğal afetler nedeniyle istenmeyen çatlaklar ve süreksizliğe neden olabilecek boşluklar meydana gelebilir ve bu durum yapının esas taşıyıcı sistemin düşey/yatay yük taşıma kapasitesini azaltabilir. Bu durumun da yapı ve/veya yapı elemanlarında güçlendirme gerektireceği aşikardır. Yığma taş duvarlar için istenen amaca bağlı olarak farklı geleneksel güçlendirme teknikleri mevcuttur. Bu çalışma, karbon lif takviyeli polimer (CFRP) ve enjeksiyon malzemesi ile güçlendirilmiş/sağlamlaştırılmış çift sıra olarak örülmüş traverten taş duvarların yapısal davranışını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, traverten kesme taşlarından ve İngiliz örgüsü ile çift sıra olarak yığma taş duvarlar örülmüş ve bu duvarlar düzlem içi monotonik yatay yük ve sabit eksenel yük altında test edilmiştir. Yatay yük-yer değiştirme ilişkileri ve hasar mekanizmaları incelenmiştir. Ayrıca, taş, harç, enjeksiyon ve taş-harç kompozit malzemelerin yapısal özelliklerini belirlemek amacıyla üç eksenli basınç testleri yapılmıştır. Anılan çalışmalara ilave olarak yalın/güçlendirilmiş deney duvarlarının makro düzeyde sayısal simülasyonları gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda bünye modeli olarak Drucker-Prager (DP) akma kriteri kullanılmış ve taş duvarların üç boyutlu (3B) doğrusal olmayan sonlu elemanlar analizleri (NLFEA) gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın sonuçları, önerilen sayısal modelleme yaklaşımının, düzlem içi eksenel ve yatay yük etkilerine maruz kalan yalın/güçlendirilmiş duvarların deneysel yatay yük-yer değiştirme davranışlarını doğru şekilde tahmin edebileceğini ortaya koymuştur. Anahtar Kelimeler: Karbon lif takviyeli polimer, Çift sıra örgülü yığma taş duvar, Enjeksiyon, Tarihi yığma yapılar, Güçlendirme