Çemen otunun antioksidan özelliklerinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE BAT
Danışman: Ayşegül Peksel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bir ya da daha fazla sayıda eşleşmemiş elektrona sahip, kısa ömürlü, kararsız ve çok etkin molekül olan serbest radikaller, protein, lipid, karbohidrat ve DNA üzerinde oksidatif hasara neden olur. Oksidatif stres olarak adlandırılan bu hasar hücre ve dokularda bulunan, oksidasyona karşı mücadele eden antioksidanlar tarafından azaltılır veya yok edilir. Günümüzde ilaç ve gıdalarda kullanılan sentetik antioksidanların kanserojen etkileri sebebiyle, onların yerine geçebilecek antioksidan etki gösteren fitokimyasallar üzerine çalışmalar sürdürülmektedir. Çemen Fabales takımının, Fabaceae (Baklagiller) familyasının, Trigonella cinsinde yer alan, geniş adaptasyon yeteneğine sahip bir bitkidir. Çemen tohumları sabit yağ, musilaj, fosforlu bileşikler, fitin, kolin, trigonelin, hidroliz sonucu diosgenin veren bir saponin, protein, uçucu yağ ve nikotin amid içerir. İçerdiği steroidal saponinler ve antitümör, antiviral, antimikrobiyal, antioksidan özellikleri sayesinde tedavi edici özelliğe sahiptir. Bu çalışmada çemen tohumu ve tozundan metanol, etanol, su ve etil asetat çözücüleri kullanarak hazırlanan ekstraktları üzerinde farklı parametreler çalışarak antioksidan aktivite incelendi. Bu amaçla indirgeme gücü, metal şelatlama aktivitesi, total antioksidan aktivite, DPPH• radikali, ABTS•+ radikali, DMPD•+ radikali, hidroksil radikali süpürme aktiviteleri, toplam fenolik madde içeriği, toplam flavonoid miktarı ve ß karoten ağartma parametreleri çalışıldı. Elde edilen sonuçlar standart antioksidanlarla (BHA, BHT, Askorbik asit, α-tokoferol, epikateşin) karşılaştırıldı. Elde edilen sonuçlara göre çemen otunun özellikle DPPH•, ABTS•+, DMPD•+ radikali süpürme aktivitesi yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlar yüksek antioksidan kapasitesinden dolayı Çemen otunun gıdalarda sentetik antioksidanlar yerine kullanılabileceğini göstermektedir.