Türkiye'nin Bursa yöresinde yetiştiriciliği yapılan Rosenthal çeşidi siyah frenk üzümlerinin (Ribes nigrum) içeriklerininbelirlenmesi ve antibakteriyel kullanımlarının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOMÜHENDİSLİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NESLİHAN MERVE EREN

Danışman: Mehmet Burçin Pişkin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda çeşitli hastalıklardan korunma ve tedavide doğal kaynaklara, özellikle de bitkilere olan ilgi giderek artmaktadır. Siyah frenk üzümü (Ribes nigrum) zengin fitokimyasal içeriğe ve çeşitli biyolojik aktivitelere sahip doğal fonksiyonel gıdalar arasında büyük ilgi gören bir bitki türüdür. Öte yandan, sağlık sektörü ve pazarında önemli bir kullanım potansiyeline sahip olan bu bitkinin ülkemizde yetişen türlerine ait literatürde eksiklikler mevcuttur. Sekonder metabolit içeriğinin, bitki yetişme bölgesi ve ayrıca kurutma tekniğine göre farklılık gösterdiği bilinmektedir. Bu yüksek lisans çalışmasında, Bursa yöresinin farklı iki bölgesinden temmuz-ağustos döneminde hasat edilen Rosenthal çeşidi siyah frenk üzümü meyvelerinin fenolik içerik, antioksidan kapasite ve antibakteriyel aktivite yönünden kıyaslanması amaçlanmıştır. Bu amaçla ilk olarak meyvelerin etüvde kurutma ve dondururak kurutma işlemleri gerçekleştirilmiştir. Kurutulan meyveler aseton/su/asetik asit (70:28:2) çözeltisi ile ekstrakte edilmiştir. Ekstraktların toplam antosiyanin içeriği pH diferansiyel yöntemi; fenolik içeriği Folin-Ciocalteu ayıracı ile analiz edilmiştir. En yüksek antosiyanin içerik, 100 gram kuru meyve ağırlığı başına 771.3872 mg siyanidin-3-glikozit olarak dondurularak kurutulmuş meyvelerden elde edilen ekstraktta bulunmuştur. Ekstraktların antioksidan kapasiteleri DPPH (2,2-difenil-1-pikrilhidrazil) yöntemiyle belirlenmiştir. En yüksek antosiyanin içeriğine sahip olan ekstraktın antioksidan kapasitesinin de (0.8238 TEAC) daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, ülkemizde yetişen siyah frenk üzümünün kullanım alanını genişletmek adına Escherichia coli suşu üzerinde antibakteriyel aktivite testleri de gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda, ülkemizin önemli bir doğal kaynağı olan siyah frenk üzümü meyvesinin sağlık sektöründe kullanım potansiyelini değerlendirmek için temel veri sağlanması hedeflenmektedir.