Elektrikli araçlarda iklimlendirme sistemi için model öngörülü kontrolör tasarımı

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, KONTROL VE OTOMASYON MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OSMAN SEZGİN TEMEL

Danışman: Levent Ucun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda yenilenebilir enerjiye olan ilginin artması ve araç teknolojisindeki gelişmelerle birlikte elektrikli araç kullanımı önemli ölçüde yaygınlaşmıştır. Elektrikli araçlarda iklimlendirme sisteminin kontrolü, iyileştirilmesi gereken bir konu olup bu konu üzerine birçok çalışma yapılmaktadır. Ayrıca elektrikli araçlar, güç tüketen birçok sisteme sahip olup iklimlendirme sistemi, elektrik motorundan sonra güç tüketimini önemli ölçüde etkileyen sistemlerden biridir. Bu nedenle iklimlendirme sisteminin daha verimli bir şekilde kontrol edilmesi, elektrikli araçların menzil ve güç tüketimini de etkilemektedir. Elektrikli araçlarda güç tüketimin analizi, araçtaki mevcut sistemlerin incelenmesi ve modellenmesi ile gerçekleştirilmiştir. İklimlendirme sistemi de bu sistemlerden biri olup, elektrikli araç güç sistemi, fren sistemi ve araç dinamiği ile beraber değerlendirilmektedir. Bu çalışmada elektrikli araçlarda bulunan iklimlendirme sistemi için Model Öngörülü Kontrolör (MPC) tasarımı ile araç kabini sıcaklık kontrolü uygulanarak kontrol performansının iyileştirilmesi amaçlanmıştır. Bunun yanında elektrikli araçlarda Batarya Şarj Durumu (SOC) ve menzilin nasıl etkilendiği gözlemlenmiştir. Bu kapsamda önerilen model öngörülü kontrolör tasarımı, klasik bir Oransal-İntegral (PI) kontrolör tasarımı ile MATLAB/Simulink ortamında karşılaştırılarak benzetim çalışmaları gerçekleştirilmiş ve elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir.