1900-1930 yılları arası geç Osmanlı- erken Cumhuriyet dönemi İstanbul yapılarında cephe bezemeleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, mimarlık, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF GENÇ
Danışman: Nur Urfalıoğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Osmanlı'nın son yılları ile Cumhuriyetin ilk yedi yılını kapsayan, yaklaşık otuz yıllık bir döneme, bazı kaynaklarda Neo Klasik Osmanlı, bazı kaynaklarda ise Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi ismi verilmektedir. Bu dönemin özellikle Ankara, İstanbul, İzmir ve Konya gibi büyük kentlerde çok sayıda örneği günümüze ulaşmış durumdadır. Dönemin siyasi ortamına ve aydınların yürüttüğü politikalara bakıldığında sürece hakim olan milliyetçi düşünce akımına uygun olarak, Selçuklu ve Osmanlı'nın mimarideki bazı ögeleri seçmecilik yoluyla alınıp, modernize ederek yeni yapılar ortaya koymaya çalışılmıştır. Tez kapsamında; Birinci Ulusal Mimarlık Dönemine ait İstanbul'daki yirmi altı adet örneğinin bezeme özellikleri incelenerek, dönem yapıları içinde bu yapıların yeri ortaya konmaya çalışılacaktır. Çalışmanın birinci bölümü Giriş bölümüdür. Bu bölümde, literatür özeti, tezin amacı ve hipotez altbaşlıkları bulunmaktadır. İkinci bölüm, Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi başlığındadır. Birinci Ulusal Mimarlık Döneminin tarihçesi, ortamı hazırlayan düşünceler ve olaylar, mimari yapılar ve dönem mimarları hakkında bilgiler anlatılmıştır. Üçüncü bölüm, Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi İstanbul Örnekleri (1900-1930) başlığındadır. İstanbul'un ulusal mimari örnekleri fotoğraflanıp, gözlemlenerek kataloglanmış ve anlatılmıştır. Yapıların plan, cephe ve süsleme özellikleri açıklanmıştır. Dördüncü bölüm, İstanbul'daki Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi Örnekleri' nin Diğer İllerdeki Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi Örnekleri ile Karşılaştırılması başlığındadır. Kataloglar kapsamında incelenen İstanbul örnekleri dönemin diğer illerde yapılmış olan yapılarıyla karşılaştırılmış ve değerlendirilmiştir. Beşinci bölüm, Sonuç ve Öneriler başlığındadır. Sürecin sonunda İstanbul'daki Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi yapılarının cephe ve bezemelerinin dönem içerisindeki yeri incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Mimar Kemaleddin, Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi, Milli Mimari Rönesansı, Vedat Tek, bezeme