Etkileşimli basılı çocuk kitaplarında kullanılan tasarım tekniklerinin incelenmesi ve bir tasarım uygulaması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat ve Tasarım Anasanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMA MÜREKEPÇİ
Danışman: Erkan Çiçek
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, etkileşimli basılı çocuk kitaplarında kullanılan tasarım tekniklerinin incelenmesi ve bu teknikler doğrultusunda özgün bir tasarım uygulaması gerçekleştirilmiştir. Günümüzde klasik tarzda tasarlanmış çocuk kitapları, teknolojinin hızlı gelişimi ve dijital medyanın yaygınlaşmasıyla birlikte çocukların ilgisini çekmemekte ve okuma oranları giderek azalmaktadır. Bu nedenle çocukların ilgisini çeken, okuma sürecini hem eğlenceli ve ilgi çekici hale getiren hem de eğitici yönüyle bilişsel gelişimlerine katkı sağlayarak merak duygularını uyandıran kitapların tasarlanması gerekmektedir. Bu doğrultuda, tasarım uygulamasına geçmeden önce yerli ve yabancı örneklerden oluşan etkileşimli basılı çocuk kitapları incelenerek etkileşim unsurları tasarım açısından analiz edilmiştir. Analizler sonucunda elde edilen veriler ışığında çocukların daha çok zevk alabileceği tarzda kitapların tasarlanmasıyla ileriye yönelik okuma isteği ve alışkanlığı kazanmaları hedeflenmektedir. Bu nedenle tez çalışmasında, tasarım uygulaması yapılarak etkileşimli basılı çocuk kitaplarının tasarım teknikleri üzerinde durulmaktadır. Etkileşimli tasarımlar sayesinde çocuğu da hikâyenin içine dahil ederek hoşça vakit geçirmesi sağlanmaktadır. Bu tasarım yaklaşımları, çocukların dikkatinin kitaba yoğunlaşmasını sağlayarak odaklanma sürelerini uzatmada etkili olmaktadır. Çocukların yaşamları boyunca pek çok çocuk kitabıyla karşılaştıkları ve bu kitapların onların gelişim süreçlerinde önemli bir yer edindiği göz önünde bulundurulduğunda, etkileşimli örneklerin sınırlı olması dikkate değerdir. Kitapların sahip olduğu paha biçilmez işlevleri ve bilgi kalıcılığını artırma potansiyelleri nedeniyle etkileşimli basılı çocuk kitaplarının geliştirilmesine ve yaygınlaştırılmasına daha fazla önem verilmesi gerekmektedir. Sonuç olarak, yapılan tasarım uygulamasıyla çocukların dünyasına uygun, güzel ve etkili bir katkı sunulmaktadır. Kitapla geçirilen vakitlerini daha eğlenceli hale getirerek geçirdiği sürenin kalitesini ve verimliliğini artırmaktadır. Çocukların etkileşimli basılı çocuk kitaplarıyla daha fazla karşılaşmaları, bilgiyi çok yönlü bir biçimde öğrenmelerine ve hayal dünyalarının gelişimine önemli ölçüde katkı sağlayacaktır. Bununla birlikte çocuğun ilgisi çekilerek sanal dünyadan uzaklaşması ve motivasyonunu artırarak kitaba heyecanla başlaması sağlanacaktır. Ayrıca bu çalışma, çocuk kitabı tasarımı alanında çalışanlara ve yayınevlerine uygulamalı bir kaynak sunmakta ve yol gösterici olması amacı taşımaktadır.