İnşaat sektöründe dijital dönüşüm: Blok zinciri teknolojisinin entegrasyonu


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERKAY HOCAOĞLU

Danışman: Füsun Çizmeci Yöreş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dijital dönüşümün tüm sektörlerde uygulamaları ve önemi açıkça görülmektedir. İnşaat sektöründe dijital dönüşüm uygulamaları önemli bir yer tutmaktadır. İnşaat sektöründe dijital dönüşümde kullanılan önemli bir yöntem olan yapı bilgi modellemesi (YBM/BIM), nesnelerin interneti (IoT) ve akıllı sözleşme uygulamaları gelişmeye oldukça açık teknolojilerdir. İnşaat sektöründe kullanılan bu uygulamalar, son zamanlarda kendinden sıkça bahsettiren, dijital dönüşümün bir parçası olan blok zinciri teknolojisi ile entegre edilerek; inşaat sektöründe kalite, maliyet ve süre kapsamında gelişim sağlayabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, son dönemlerde yaygınlaşan blok zinciri teknolojisinin inşaat sektöründe kullanılan dijital teknolojilerden yapı bilgi modellemesi, nesnelerin interneti ve akıllı sözleşme uygulamalarına entegrasyonunun önemini ve performansını araştırmaktır. Araştırma kapsamında öncelikle dijital dönüşüm ve inşaat sektörü bağlamında oluşturulmuş yayınlar taranmıştır. Yapılan literatür taraması sonucu blok zinciri teknolojisi ve bu dijital dönüşüm uygulamalarının entegre bir şekilde kullanılması ile sağlanabilecek katkılar ortaya konulmuştur. Araştırmanın bir sonraki aşamasında blok zinciri teknolojisinin ülkemizde inşaat sektörüne entegrasyonunun önemi ve performansının anlaşılabilmesi adına inşaat sektörü uzmanlarına anket yapılmıştır. Anket kapsamında, inşaat sektöründe çalışan mimar, inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik ve elektronik mühendislerinden oluşan 68 kişilik bir uzman grubunun görüşleri alınmıştır. Blok zinciri teknolojisinin, yapı bilgi modellemesi, nesnelerin interneti, akıllı sözleşme uygulamaları ile birlikte kullanımı değerlendirilirken; önem-performans analizi (IPA- Importance-Performance Analysis) yöntemi kullanılarak konuyla ilgili nicel bir sonuca ulaşılması amaçlanmıştır. Sektör uzmanları tarafından yapılan ankette blok zinciri teknolojisinin, inşaat sektöründe kullanılmakta olan dijital dönüşüm uygulamaları ile entegre edilerek kullanımı değerlendirilmiştir. Yapı bilgi modellemesi uygulamalarında ağırlıklı olmak üzere, blok zinciri teknolojisinin proje yönetim döngüsüne katkı sağlayacağı ortaya konulurken, nesnelerin interneti ve akıllı sözleşme uygulamalarında, tedarik zinciri yönetimi ve anlaşmazlık çözümü alanlarında da önemli katkılar sağlayacağı sonucuna varılmıştır. Bu çalışma, blok zinciri teknolojisi ve inşaat sektöründeki dijital dönüşüm uygulamalarının stratejik performansını ele almakla birlikte, bu uygulamalarla entegrasyonunu araştırarak literatüre katkı sağlamaktadır. Araştırma sonuçları değerlendirilirken kullanılan önem-performans analizi (IPA-Importance-Performance Analysis), yapılan literatür derlemesini destekler nitelikte nicel sonuçlar oluşturmaktadır. Anahtar Kelimeler: Dijital dönüşüm, blok zinciri, yapı bilgi modellemesi, nesnelerin interneti, akıllı sözleşmeler