Konya Karatay Yusuf Ağa Kütüphanesi koleksiyonunda bulunan 42 Yu 7611 numaralı cönk (inceleme-metin)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAMAZAN KOYUNCU

Danışman: Meriç HARMANCI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Edebi eserlerin kültürün yapı taşları olması gibi bu eserlerden yapılan seçkilerle oluşturulan eserler de kültür dünyası açısından önem arz eder. Sözlü ve/veya yazılı kültür ortamlarından yapılan bu seçkiler, bir türe veya yazara/şaire ait olabileceği gibi birden fazla tür veya yazara/şaire ait ürünlerin toplanması ile de oluşturulabilir. Cönk de özellikle halk edebiyatına ait ürünlerin toplandığı defterlerdir. Uzunlamasına açılan ince uzun bu defterler, halk edebiyatına ait metinlerin yanında klasik Türk edebiyatına ait ürünler, dualar, gelenek ve göreneklere ait notlar, halk hekimliği reçeteleri gibi içerisindeki zengin tür ve muhteva ile Türk edebiyatı ve kültürüne ait önemli verileri ihtiva eden kaynaklardandır. Cönkte yer alan eserlerin seçkisi onu kayıt altına alan kişi veya kişilerin zevk ve tercihleri bağlamında şekillendiği için cönkler, içerik olarak çeşitlilik ve renklilik arz eder. Bu çalışmanın amacı Konya Karatay Yusuf Ağa Kütüphanesi Koleksiyonu 42 Yu 7611 numarada kayıtlı bulunan cöngü incelemektir. Bu bağlamda Arap harfleri ile kaleme alınmış cönk, transkripsiyon alfabesi kullanılarak Latin harflerine aktarılmıştır. Cöngün dış yapı özellikleri ve aktarılan metinlerin vezinleri, şekil özellikleri, şairleri, dil özellikleri incelenmiştir. Cöngün içeriğine ait bazı verileri daha net görmek için tablolar oluşturulmuştur. Cönkte yer alan şiirler, tespit edilebildiği kadarıyla daha önce yayınlanmış divanlar ve diğer eserler ile konuyla ilgili yapılmış lisansüstü tezler ile karşılaştırılmış ve farklılıklar dipnotta gösterilmiştir. Çalışmanın amacı, Konya Karatay Kütüphanesinde bulunan, Osmanlıca bilmeyenler ve özel ilgi duymayanların dışında az iltifat gösterilecek bir yazma eseri Latin harflerine aktararak ulaşılmasını, okunmasını ve incelenmesini kolaylaştırmak, içerisindeki malzemeyi daha görünür hale getirerek daha geniş bir kitlenin istifadesine sunmaktır.