Sezai Karakoç'un şiirlerinde mitolojik unsurlar üzerine bir inceleme


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OSMAN ATAŞ

Danışman: Aynur Koçak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Temel özelliği anlatı olmasına dayanan mitoloji hayatımızın her anını her taraftan kuşatmıştır. En önemli düşünce aktarım tarzlarından birisi olan anlatı mitolojinin de kullandığı tarzdır. Edebiyatın temeli anlatıya dayandığı için şairler de zaman zaman bu yolu kullanmışlardır. Yalnız Sezai Karakoç'un şiirlerindeki anlatılar ciddi bir sezgiyle anlaşılabilecek erin anlamlı semboller içerir. Anlam derinliği olan sembollere şair içinde bulunduğu ikinci yeni şiir akımının tarzına uygun olarak daha da derin anlamlar yüklemiştir. Sezai Karakoç'un şairliği ve fikir adamlığıyla Çağdaş Türk Şiiri'nin ve Modern Türk Düşüncesi'nin önemli temsilcilerinden birisidir. Sezai Karakoç'un şiirlerindeki mitolojik unsurlar incelenirken şairin mitolojiye bakışını, faydalandığı mitolojileri, mitoloji hakkındaki fikirlerini yansıtması açısından nesir kitaplarından da faydalanılmıştır. Sezai Karakoç'un İslami bir dünya görüşüne sahip olmasına rağmen, sadece peygamberler tarihi yönüyle çok zengin olan İslam mitolojisinden değil başta Mezopotamya olmak üzere Türk, Yunan, Mısır gibi medeniyetlerin yanı sıra Yahudi ve Hıristiyan mitolojisinden de faydalanmıştır. Sezai Karakoç'un şiirlerindeki mitolojik unsurlar bitkiler, göksel unsurlar, hayvanlar, kahramanlar, mekanlar, renkler, sayılar, sular, tabiat unsurları ve zamanlar aşısından incelenmiş ve şairin mitolojik unsurları şiirlerini oluştururken sıkça kullandığı görülmüştür. Bu mitolojik unsurları kullanırken şair daha çok metafizik unsurlarla örgülediği Diriliş düşüncesini, Batı medeniyetine karşı Doğu medeniyetinin canlanmasını ve dirilmesini idealize edebilmek için mitolojinin metafizik unsurlarına da yer vermiştir. Bu incelemeler esnasında şairin yayınlanmış bütün şiirleri taranmış ve şairin ilgili mitolojik unsurlara bakışını yansıtacak örneklere yeterince yer verilmeye çalışılmıştır. Ayrıca Sezai Karakoç kendine özgü Diriliş adıyla anılan bir ideoloji dünyası oluşturmaya çalıştığı için mitolojinin özünü oluşturan yaratılış, doğum, yaşam, mücadele, ölüm, ölümsüzlük gibi kavramları şiirlerinin tamamına yansıtmıştır.