Diktenin B1 seviyesinde yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin yazma becerisine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞULENUR YETİM BAKBAK

Danışman: Osman Kürşat Yorgancı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde dikte kullanımının B1 seviyesindeki öğrencilerin yazma becerilerine etkisinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Alan yazın tarandığında yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dikte ile ilgili sınırlı sayıda çalışmaya ulaşılmış ve ulaşılan çalışmaların daha çok yazım hataları üzerinde yoğunlaştığı görülmüştür. Diktenin B1 seviyesinde yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin doğrudan doğruya yazma becerilerine etkisini araştıran herhangi bir çalışmaya rastlanılamamış olması bu araştırmanın yapılmasına temel teşkil etmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Haliç Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulunda B1 düzeyinde yabancı dil olarak Türkçe öğrenen 17 öğrenci oluşturmaktadır. Bu araştırmada deneysel araştırma desenlerinden ön test-son test denkleştirilmemiş gruplu desen (statik grup karşılaştırma ön test-son test deseni) kullanılmıştır. Nicel veriler, nitel verilerle desteklenmiştir. Nicel verilerin analizinde SPSS 25.0 programı kullanılmıştır. Deney ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin ön test ve son test verilerindeki değişimin grup içinde karşılaştırılmasında bağımlı örneklem T-testi, ön test ve son test verilerinin gruplar arası karşılaştırılmasında bağımsız örneklem T-testi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verilerini oluşturan yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilen veriler ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. Görüşmeler sonucu elde edilen veriler tema, alt tema ve kodlamalar oluşturularak yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre dikte etkinliklerinin kullanıldığı deney grubu öğrencileri ile öğretim setindeki yazma etkinliklerinin kullanıldığı kontrol grubu öğrencilerinin ön test-son test puanları karşılaştırıldığında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Deney grubu öğrencileriyle gerçekleştirilen görüşmenin sonucunda diktenin yazma becerisinin gelişimi açısından iyi bir uygulama olduğu, dikte etkinliklerinin alfabe kullanımına, harflerin ve kelimelerin doğru yazılmasına, yazmayı hızlandırmasına, yeni kelime öğrenmeye, hataları fark etmeye, düzeltmeye ve diğer dil becerilerinin gelişmesine katkı sağladığı görülmüştür. Birbirini destekleyen nicel ve nitel veriler, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin yazma becerilerinin dikte etkinlikleriyle birlikte kayda değer şekilde geliştiğini göstermektedir. Diktenin yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılmasının yazma becerisi başta olmak üzere diğer dil becerilerinde de etkili olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi, Dikte, Yazma Becerisi