DETERMINING THE MAIN DETERMINANTS OF HAPPINESS WITH MACROECONOMIC AND SOCIAL INDICATORS
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, İstatistik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Kadriye Nurdanay Öztürk
Danışman: Öyküm Esra Yiğit
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mutluluk kamu politikalarının şekillenmesinde, toplumun refahını arttırmaya yönelik alınacak olan kararlarda önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle politika yapıcılar için mutluluğun ölçülmesi ve mutluluğu etkileyebilecek faktörlerin belirlenmesi oldukça önemlidir. Bu doğrultuda ölçmede kullanılan göstergelerin doğru bir şekilde tespit edilmesi, bu göstergelerin belirlenmesinde toplanan veriye dayalı analitik bir model aramak ve belirlenen uygun modelin geçerliliğini ortaya koymak araştırmacıların en temel görevlerinden biridir. Bu amaçla 26 Avrupa ülkesine ait 2005-2020 dönem aralığındaki yıllık veriler kullanılarak, derlenen veri yapısına uygun modeller ile mutluluğun belirleyicileri aranmıştır. Gallup Dünya Anketi'ne (Gallup World) dayanan ve Birleşmiş Milletler tarafından yayınlanan "Dünya Mutluluk Raporu" veri tabanından alınan değişkenlere ek olarak bazı makroekonomik ve sosyal gelişme endeksleri çalışmaya dahil edilmiş ve derlenen veri yapısının kullanılabilirliğine bağlı olarak farklı modelleme yaklaşımları ele alınmıştır. Çalışmada kullanılan teknikler Statik Regresyon Modellerinden; Sabit Etkiler ve Rasgele Etkiler Modelleri ile güçlü varsayımlar gerektirmeyen, sıradan en küçük kareler yöntemine alternatif olarak geliştirilmiş olan Kantil Regresyon Modelidir. Çalışmada öncelikle mutluluk kavramının tanımı yapılmış ve ulusal/uluslararası literatürde mutluluk üzerine yapılmış çalışmalar tablolar halinde özetlenmiştir. Ardından Panel Veri Analizi ve Kantil Regresyon Analizi kısaca ele alınmıştır. İlk olarak Sabit Etkiler ve Rassal Etkiler Modelleri tahmin edilmiş, Hausman Testi ile uygun modelin Sabit Etkiler Modeli olduğuna karar verilmiştir. Karşılaştırma yapmak amacıyla Panel Kantil Regresyon modeli uygulanmış ve %10, %20, %30, %40, %50, %60, %70, %80, %90 kantilleri için tahminler elde edilmiştir. Uygun bulunan modelde mutluluk üzerinde anlamlı etkisi olan göstergeler raporlanmıştır. Tüm bu sonuçlar ve yorumlamalar bulgular bölümünde yer almaktadır.