Kent İçi Ulaşımda Otobüs Aktarma Merkezlerinin Tasarım Yaklaşımları
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA DÜZOĞLU TERCAN
Danışman: Muzaffer Tolga Akbulut
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ulaşım aktarma merkezlerinin toplu taşıma sistemlerinde çok önemli bir yeri olmakla birlikte kentsel yapıyı etkileyen ve şehrin algısını iyileştiren kamusal mekân niteliği de bulunmaktadır. Günümüzde, gelişmiş kentlerde toplu taşıma sistemi aynı modlar arasından çıkıp farklı ulaşım modlarının birbiri ile bağlantısı olacak şekilde büyümektedir. Bu nedenle, ulaşım aktarma merkezi işlevi olacak alanın bütünsel planlanması ve yolcuların ihtiyaçlarını karşılayacak nitelikte tasarlanması gerekmektedir. Metropol şehirlerde yüksek yolcu taşıma kapasitesi nedeniyle ana ulaşım akslarında ulaşım modu olarak önemli ölçüde raylı sistemler kullanılmaktadır. Ancak raylı sistemlerin besleme modlarından biri olan ve doğrudan ulaşımda da yoğun olarak kullanılan lastik tekerlekli (otobüs, özel araç, taksi vb.) ulaşım araçlarının tasarım boyutunda ayrı düşünülmesi ve ulaşım sistemlerinin bütünsel olarak ele alınmaması kullanım aşamasında sorunlara neden olmaktadır. Birbirinden bağımsız tasarlanan istasyon ve duraklar arasında oluşan uzun yürüme mesafeleri, yaya güvenliğinin düşük olması, yolcu gereksinimlerinin karşılanamaması gibi durumlar bunlardan bazılarıdır. Gelişen kentlerde ise kent içi otobüs aktarma alanları raylı sistem planlama süreci ile birlikte çözümlenmekte olup yolcuların ve personellerin belirli ihtiyaçlarına cevap verecek nitelikli yapılar olarak inşa edilmektedir. Çalışma kapsamında, aktarma merkezlerinde otobüs alanlarının tasarımsal yaklaşımının temelini oluşturmak ve ülkemizde toplu taşıma tesislerinin yeniden yapılandırılmasını etkilemek amacıyla dünya üzerinde otobüs ulaşımı ile bağlantısı olan aktarma merkezlerinin tasarımları analiz edilmiştir. Ülkemizde ulaşım alanındaki yapılacak projelerde belirli bir tasarım anlayışının bulunmaması nedeniyle, tasarım sürecine katkı sağlamak için irdelenen başlıklar üzerinden bulgular ve standartlar ortaya konmaya çalışılmıştır. Toplu taşımanın yaygınlaşmasını sağlamak için yeni bir bakış açısı kazandırılarak yolcu odaklı tasarlanacak nitelikli kamusal yapıların oluşturulması amaçlanmıştır.