Fosfat -Esaslı Camların Çözünme Davranışlarının İncelenmesi ve Kontrollü Salınımlı Gübre Olarak Kullanılabilirliklerinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Kimya-Metalurji Fakültesi, Met.ve Malzeme Müh.Böl., Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Bahar Kuzu
Danışman: Miray Çelikbilek Ersundu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dünya nüfusu hızla artarken kişi başına düşen ekilebilir alanlar giderek daralmaktadır. Bu durumun bir sonucu olarak, hızla artan nüfusun besin ihtiyacının karşılanabilmesi amacıyla tarımsal alanda verimi arttıracak gübre kullanımı kaçınılmaz hale gelmiştir. Organik ve kimyasal gübreler olmak üzere ikiye ayrılan gübrelerden organik olanlar, düşük besin içerikleri nedeniyle genellikle toprak düzenleyicisi olarak kullanılırken; kimyasal gübreler yüksek besin içerikleri itibariyle daha fazla tercih edilmektedir. Günümüzde yaygın olarak kullanılmakta olan kimyasal gübreler bir yandan çevre ve sağlık açısından önemli hasarlara yol açarken bir yandan da hızlı çözünme davranışı göstererek bitki beslenmesini olumsuz yönde etkilemektedir. Bununla birlikte ticarileşmiş olan ve nispeten daha çevre dostu olarak kabul edilen kontrollü salınımlı gübreler ise, etkin olarak kullanılamamakta ve kaplama malzemeleri nedeniyle doğaya zarar verebilmektedir. Mevcut ticari gübrelerdeki bu gibi sorunlardan dolayı tarım alanında yeni gübre teknolojileri arayışına gidilmiş ve bu doğrultuda kontrollü salınımlı gübre olarak cam malzemenin kullanılabilirliği üzerine çeşitli çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Cam malzeme; birçok besin elementini yapısında bulundurabilmesi, çevre dostu olması, bileşim değişikliği ile çözünme hızının kontrol edilebilmesi itibariyle önemli bir potansiyel taşımaktadır. Cam gübre olarak henüz ticarileşmiş bir ürün bulunmamakla beraber, konu hakkında az sayıda araştırma makalesi ve patent mevcuttur. Literatürdeki cam gübre çalışmaları, genellikle silika ve fosfat esaslı camlar üzerinden ilerlemektedir. Ancak son dönemlerde, geniş bir aralıkta kimyasal kararlılığı değiştirilebilen fosfat camlar ön plana çıkmaya başlamıştır. Bu tez çalışmasında; sentezlenen farklı bileşimlerdeki fosfat esaslı camlar fiziksel, ısıl ve yapısal açıdan incelenmiş, camların farklı çözücü ortamlarındaki çözünme davranışları gözlemlenmiş ve domates bitkisi için uygun olduğu belirlenen mikro element katkılı ve katkısız camların domates bitkisinin gelişimi üzerindeki etkisi incelenerek kontrollü salınımlı cam gübre olarak kullanım potansiyelleri değerlendirilmiştir.