Buzul alanlarda insansız hava aracı verileri ile üretilen fotogrametrik ürünlerin konumsal doğruluğunun incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, HARİTA MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA GÜNAYDIN

Danışman: Burak Akpınar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

İklim değişikliğinin etkileri Dünya'nın tüm bölgelerinde aynı şekilde gözlenmemektedir. Kutup bölgelerinde diğer bölgelere kıyasla daha hızlı bir ısınma yaşanmaktadır. Bu bölgelerdeki iklim değişiklikleri bölgesel ve küresel ölçekte riskleri beraberinde getirmektedir. Bu riskleri tahmin etmek ve azaltmak için kutup ekosistemlerinin işleyişini anlamak bir gereksinimdir. Zengin bir bilimsel veri kaynağı sunan buzulların yüzey topoğrafyasını inceleme, kar ve buzul alanlarının gözlemlenmesi, buz kalınlığının belirlenmesi ve bu verilerle deniz seviyesindeki değişikliklerin izlenmesi çalışmaları küresel iklim değişikliklerinin izlenmesi açısından oldukça önemlidir. Günümüzde uzaktan algılama platformları ve hava fotogrametrisindeki son gelişmeler ışığında kar ve buzul alanların takibi ile küresel iklim değişikliğinin etkilerini izlemek kolaylaşmaktadır. İklim değişikliği etkilerinin yoğun görüldüğü bölgelerin başında Antarktika Kıtası gelmektedir. Bu tez çalışması kapsamında Antarktika Kıtası'nda Türk Bilimsel Araştırma Kampı'na ev sahipliği yapan Horseshoe Adası'nda buzul alanları gözlemlemek için insansız hava aracı fotogrametrisinin zorlu çevresel koşullarda uygulanabilirliği test edilmiştir. Çalışmada kinematik ölçme sonrası değerlendirme yöntemi ile arazide yer kontrol noktalarının tesisine olan ihtiyacı azaltmak, bölgenin yüksek mekansal çözünürlükte ortofoto ve sayısal yükseklik modelini elde etmek hedeflenmiştir. 6. Ulusal Antarktika Bilim seferi kapsamında Horseshoe Adası'nda bir test alanında gerçekleştirilen fotogrametrik saha çalışmaları sonrasında elde edilen hava fotoğraflarının değerlendirilmesi sürecinde kinematik ölçme sonrası değerlendirme yöntemi kullanılmıştır. Structure from Motion tabanlı yazılım kullanılarak işlenen görüntü verilerinden üretilen ortofotonun doğruluğu yer kontrol noktaları koordinatlarıyla karşılaştırılmış ve yatay X, Y ve düşey Z koordinatları için karesel ortalama hata değerleri sırasıyla 1.05 cm, 0.52 cm ve 11.33 cm olarak elde edilmiştir. Kutup bölgelerindeki zorlu çevresel koşullar düşünüldüğünde bu alanlarda insansız hava aracı verilerinden oldukça iyi performans alınabileceğini gösteren bu tez çalışmasının buzul bilime ve yapılacak benzer çalışmalara katkıda bulunacağı düşünülmektedir.