Breeam ve leed'de iç hava niteliğine yönelik ölçütlerin endüstri yapıları bağlamındairdelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DİLARA AÇIKEL

Danışman: Gökçe Tuna Taygun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

18.yüzyılda buharlı makinelerin icadı ile başladığı kabul edilen EndüstriDevrimi'ni takip eden gelişmeler, çoklu üretime geçilmesi ve bunun sonucu olarak endüstri yapısı kavramının oraya çıkmasına neden olurken; köyden kente göç, hızlı nüfus artışı, doğal kaynakların kontrolsüzce azalması gibi pek çok sorunu da beraberinde getirmiştir. Belirli bir veya birden fazla ürünün üretilmesi amacıyla tasarlanan endüstri yapıları; 18. yüzyıldan itibaren sürekli gelişim göstermiş, kullanılan malzemeler, işlevler ve endüstri yapılarından beklentilerde değişiklikler meydana gelmiştir. 1970'li yıllardan sonra ortaya çıkan ve bir şeyin sürekliliğinin devam etmesi anlamına gelen sürdürülebilirlik kavramı ise gerek endüstri üretimi gerekse endüstri yapılarında karşılık bulmuştur. Yapıların sürdürülebilirlik derecelerini değerlendirmek amacıyla oluşturulan ölçütlere dayalı yeşil yapı değerlendirme sistemleri yapıları; enerji, ulaşım, suyun verimli kullanımı, yönetim, malzeme, atık yönetimi, arazi kullanımı ve iç hava niteliğini konularında değerlendirmektedir. Bu çalışma; ölçütlere dayalı yeşil yapı değerlendirme sistemlerinden güncel olarak kullanılan ve en çok endüstri yapısının değerlendirildiği BREEAM ve LEED sistemlerinin ilgili versiyonlarının iç hava niteliği ölçütlerini endüstri yapıları bağlamında irdelemek, birbirleri ile kıyaslamak ve yapı kullanıcılarının sağlıkları üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma kapsamında; •Endüstri yapılarının gelişimi ve özellikleri incelenmiş, bu yapılar üretimtürlerine göre sınıflandırılmış, •Üretim türüne göre sınıflandırılan endüstri yapılarında; ortaya çıkabilecekpotansiyel kirleticiler tanımlanmış, •Endüstri yapılarında ortaya çıkabilecek başlıca iç hava kirleticilerininözellikleri ve insan sağlığı üzerindeki etkileri açıklanmış, •Ölçütlere dayalı yeşil yapı sertifika sistemlerinden BREEAM Uluslararası YeniYapılar 2016 ve LEED Yapı Tasarımı ve İnşaatı Yeni Yapılar Versiyon 4.1'in içhava niteliği ölçütleri incelenmiş ve birbiri ile kıyaslanmış, •BREEAM U+YY-2016 ve LEED YT+İ-4.1 sistemlerinin endüstri yapılarındaüretim kaynaklı ortaya çıkan kirleticilerden hangilerini iç hava niteliği ölçütleribağlamında değerlendirdiği irdelenmiştir. Çalışma sonucunda; BREEAM U+YY-2016 ve LEED YT+İ-4.1 sistemlerinin; yapı malzemeleri kaynaklı kirleticilerin bir kısmını ölçütleri kapsamında değerlendirirken, üretim kaynaklı kirleticilerin hiçbirini değerlendirmediği gözlemlenmiş ve BREEAM ile LEED sistemlerinin iç hava niteliği ölçütlerinin endüstri yapıları bağlamında geliştirilmesi için önerilerde bulunulmuştur.