Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018'e göre tasarlanmış farklı taşıyıcı sistemlere sahip yerinde dökme betonarme binaların sismik rezilyansının belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMET ALARÇİN
Danışman: Barış Sevim
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Depremler büyük miktarlarda can ve mal kayıplarına sebep olabilen doğal afetlerden bir tanesidir. Gerekli önlemler alınmaması durumunda, dünyada ve ülkemizde meydana gelen depremler sonucunda, can ve mal kaybının çok büyük miktarlarda olduğu görülmüştür. Bu nedenle ülkemizde olduğu gibi deprem riskinin yüksek olduğu bölgelerde depreme karşı dayanıklı yapı tasarımı ve üretiminin önemi oldukça fazladır. Ülkemizde depreme dayanıklı yapılar tasarlayabilmek ve üretebilmek için çok sayıda yönetmelik yürürlüğe girmiştir. Ülkemizde şu anda yürürlükte olan deprem yönetmeliği 2018 yılında yürürlüğe giren Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018'dir. Bu yönetmelik yerinde dökme ve ön üretimli betonarme, çelik, hafif çelik, yığma ve ahşap malzemeden yeni yapılacak bina ve bina türü yapıların deprem etkisi altında tasarımı ile mevcut bina ve bina türü yapıların değerlendirme ve güçlendirme tasarımlarını kapsamaktadır. Yenilenen yönetmelik ile birlikte performansa dayalı tasarım da sıkça kullanılmaya başlanmıştır. Performansa dayalı tasarım, ön görülen deprem yer hareketi düzeyine göre yapı taşıyıcı ve taşıyıcı olmayan elemanlarda oluşacak hasar durumlarını baz alan performans kriterlerini ortaya koyan bir tasarım yöntemidir. Performansa dayalı tasarım yönteminde yapılar için performans hedefleri tanımlanmaktadır. Doğru tasarlanmış ve imal edilmiş yapılar, oluşan deprem etkisinden sonra kendilerinden beklenen performans hedeflerini sağlarlar, fakat bununla birlikte oluşan hasarlara bağlı olarak kayıplar meydana gelir. Oluşan kayıplar yapının kullanım fonksiyonu, işlevselliğini düşürmektedir. Özellikle deprem sonrası kullanılması gereken hastane, belediye binaları, su ve elektrik tesisleri gibi binaların deprem öncesindeki işlevselliğine hızlı bir şekilde ulaşması istenmektedir. Sismik rezilyans yapının deprem etkisine bağlı kayıplarını ve bununla birlikte deprem etkisi öncesi fonksiyonuna ulaşması durumunu içeren genel bir tanımdır. Genel anlamda sismik rezilyans yapıların tehlikeleri hafifletme, afetler meydana geldiğinde etkilerini en aza indirme ve iyileşme faaliyetini sosyal bozulmayı en aza indirecek ve gelecekteki depremlerin etkilerini hafifletecek şekilde gerçekleştirme yeteneği olarak tanımlanır. Bu çalışmada Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018'e göre tasarlanmış farklı taşıyıcı sistemlere sahip yerinde dökme betonarme binaların sismik rezilyansı belirlenmiştir.