Helikopter İniş Takımlarının Dinamik Analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET ÖVEN
Danışman: Cihan Demir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Lastik tekerlekli ve Kızaklı tipteki Helikopterlerin dinamik analizleri sırası ile tek,iki,üç ve altı serbestlik dereceli olarak ele alınmış, yay sönüm kütle kaldırma kuvveti kaldırma katsayısı hız kanat alanı yol girişi gibi muhtelif parametrelerin sistemde girdi olarak kullanılmasıyla kapsamlı olarak incelenmiştir. Pasif iniş takımlarının kalkış iniş ve taksi hareketi sırasında maruz kaldıkları zorlayıcı kuvvetler altında dinamik cevapları incelenmiştir. Konsept fiziksel tam model senaryoları üzerinden alt modeller oluşturulmak suretiyle gerçek değerler ile tek ve iki serbestlik dereceli modeller oluşturulmuştur akabinde bu modelller daha da geliştirilerek kızaklı tip için üç serbestlik dereceli tam model ve lastik tekerlekli tip için ise altı serbestlik dereceli tam model oluşturularak Lagrange yöntemi ile hareketini yöneten diferansiyel denklemler çıkarılarak matematiksel modeller Matlab Simulink'e entegre edilmiştir. Literatürde kabul gören titreşim modeline gövde kütle, kaldırma katsayısı, kaldırma kuvveti, itki kuvveti ayrıca roll(yalpa) ,pitch(kafa vurma), bounce(sıçrama) ve yaw(dönme) serbestlik dereceleri de tanımlanarak analizler gerçekleştirilmiştir. Modelleme yaklaşımlarında, lastik tekerlekli ve kızaklı tip helikopterlerin fiziksel özellikleri nümerik analizlerde kullanılmıştır. Belirli kütle, hız, kaldırma kuvveti, kanat alanı değerleri ile analizlerde kaldırma katsayıları, damper kuvvetleri, yay ve sönüm değerlerinin sisteme olan etkisi incelenmiştir. Amerikan Federal Aviation Administration (FAA) standartlarına göre değerlendirmeler yapılarak pratik yönden katkısı olacak sonuçlar elde edilmiştir. Analizler sonucunda kaldırma ve itki kuvvetinin uçuş dinamiği üzerinde etkili olduğu görülmüş, kütlenin azalması ve artması , yol girişinin sisteme etkisi, farklı ve yay ve sönüm değerlerinin sistemin kararlı ve kararsız hale gelmesindeki etkisi, gecikme zamanının sisteme etkisi, kızaklı ve lastik tekerlekli iniş takımlarının yere inişi esnasındaki dengesi , iniş ve taksi senaryosunun sisteme beraber etkisi gibi 13 farklı senaryo ele alınarak birçok grafik elde edilmiş ve tablolar halinde analizler açıklanarak literatür'e katkıda bulunulmuştur. Daha önceki yapılan tüm helikopter modellemelerinde özellikle Sivakumar'ın çalışmalarına ek olarak Kaldırma Kuvveti ve Ağırlık etkisi diferansiyel denklemlere eklenerek sistem kapsamlı olarak incelenmiştir.