Covid-19 Pandemisi Sürecinde Kullanıcı ve Konut İlişkilerinin İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Orhun İnce

Danışman: Ali Osman Kuruşcu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

2019 yılının son çeyreğinde ortaya çıkan Covid-19 virüsü, ulaşım olanaklarının erişilebilir olduğu, pek çok çalışma kolunun kalabalık ortamlarda gerçekleştiği ve kentler içerisindeki insanların sosyal yaşam tarzlarını benimsediği 21. Yüzyıl dünyasında, hızla ülkeler içinde ve arasında yayılmış, 2020 yılı mart ayında bir pandemi olarak ilan edilmiştir. Bunun sonucunda gerçekleşen kapanma ve karantina süreçleri, yapılar içerisinde gereksindiğimiz konfor koşullarının, fizyolojik ve psikolojik sağlığımız için oldukça önemli olduğunu anımsatmıştır. Gereksinimlerin sağlanması, kapanma süreçlerini huzurlu olarak geçirmemizi sağlama potansiyeline sahiptir ancak pandeminin gölgesinde geçen 3 yıl içerisinde Türkiye'nin ve dünyanın çeşitli bölgelerinde gerçekleşen; deprem, sel ve yangın gibi afetler yalnızca konfor koşullarının değil, aynı zamanda dayanımın da bir yapı için önemini ortaya koymuştur. Kullanıcıları ve yapıları farklı biçimlerde etkileyen afetlerin bir arada gerçekleşmesi, günümüzde daha olası bir hal almıştır. Bu sebeple kullanıcıların psikolojik ve fizyolojik sağlığının korunabilmesi için kapanma süreçlerinde yaşanan sorunlar belirlenmeli ve mimarlık arakesitinde anlamlandırılarak bazı önlemlerin alınması gerekmektedir. Bu önlemler, sürdürülebilirlik kapsamı altında sağlanması, gelecekte yaşanabilecek afetlerin oluşturacağı yıkımların azaltılabilmesi adına önemlidir, zira sürdürülebilirlik ve afet kavramları birbirini olumlu ve olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Çalışma kapsamında; yapıları etkileyen afet türleri ve dayanım sağlamak adına alınması gereken önlemler üzerinde durulmuş, geçmiş pandemiler ve sürdürülebilirlik kavramı mimari açıdan incelenmiş, Covid-19 pandemisi neticesinde literatürden elde edilen bilgiler ışığında bir anket çalışması yapılarak, kapanma süreçlerinde yaşanan sorunlar belirlenmeye çalışılmış ve virüsün yayılmasının sınırlandırılması için yapı, konut tasarımına özgü alınabilecek önlemler tartışılmıştır. Afet ve sürdürülebilirlik kavramlarının pek çok noktada birbiri ile örtüştüğü, ya da zıtlaştığı görülmektedir. Üretilecek çözümlerin, elde edilen ilişkiler neticesinde optimal biçimde ele alınabilmesi hedeflenmektedir.