Blok tabanlı programlama dili ile bağlam temelli öğrenme ortamında oyun geliştiren öğrencilerin kodlama becerilerindeki gelişme düzeylerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİLGİSAYAR VE ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA ŞOLTAN

Danışman: Şefika Feza Orhan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

21.yüzyıl için gerekli olan zihinsel becerilerden biri olarak görülen kodlama becerisinin, birtakım düşünce becerilerini geliştirmesi ve etkilemesi sebebiyle, çocuklara küçük yaşlardan itibaren kazandırılmasının, çocukların topluma fayda sağlayacak çalışmalar yürütebilmeleri açısından oldukça önem arz ettiği literatürde ve günlük yaşamımızda oldukça sık vurgulanmaktadır. Çocukların bilgisayar, tablet vb. elektronik cihazları nasıl kullandıkları veya bu cihazlar ile oynadıkları oyunlarda nasıl ilerleyebildiklerinden ziyade, onların kullandıkları uygulamaların ardında yer alan kodlama mantığını öğrenebilmelerine ve dolayısıyla oynayacakları oyunu veya kurguladıkları programları kendilerinin inşa edebilmesine imkan tanıyan eğitimlere dahil olmaları ile kodlama becerilerine katkı sağlama olanağı doğmaktadır. Bu bilgilerden yola çıkarak, küçük yaş grubunun kodlama becerilerinin gelişimi için hangi yöntemleri kullanılacağı, nasıl bir öğretim tasarımı süreci tasarlanacağı ve dolayısıyla bu becerinin öğrencilere nasıl kazandırılacağının araştırılması oldukça önemlidir. Bu çalışmada, bağlam temelli ortamda verilen kodlama eğitiminin öğrencilerin kodlama becerilerinin gelişme düzeylerine olan katkısı ve öğrencilerin derse yönelik zorluk algıları analiz etmek için kontrol ve deney grubundan oluşan deneysel bir araştırma tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında veri toplama araçları olarak, ortaokulda öğrencilerinin eğitsel bilgisayar oyunları destekli kodlama öğrenimine yönelik tutumlarını belirlemek amacıyla Gonca Keçeci, Burcu Alan, Fikriye Kırbağ Zengin tarafından geliştirilen ve bu araştırmada Cronbach Alpha katsayısı 0,689 olan "Eğitsel Bilgisayar Oyunları Destekli Kodlama Öğrenimine Yönelik Tutum Ölçeği", Eda Yüksel tarafından geliştirilen ve Cronbach Alpha katsayısı 0,843 olan Bilgisayar Tutum Ölçeği ve araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan Scratch'e Hazırbulunuşluk Anketi, Kodlama Becerisine Sahip Olma Durumları Anketi ve Kodlama Becerisi Gelişim Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Araştırma 2016-2017 Eğitim-Öğretim yılında İstanbul'da özel bir okulda her öğrenciye bir bilgisayarın düştüğü bilgisayar laboratuvarı ve laboratuvarın içinde kodlama eğitiminin verilmesi aşamasında kullanılacak etkileşimli tahtanın bulunduğu okulda öğrenim gören 5.sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. Okul bünyesinde bulunan 5 farklı 5.sınıf şubesinden çalışma kapsamında yer alacak kontrol ve deney gruplarının seçilmesi, sınıfların uygulama öncesi denklik işlemlerinden geçmesi ile yapılmıştır. 5 şubenin 1'ine araştırmacının kendisi girdiği için uygulama öncesi denklik işlemleri diğer Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersi öğretmeninin girmiş olduğu 4 şubede gerçekleştirilmiştir. Denklik işlemlerinde düzeyleri birbirine en yakın olan ve daha önce hiçbir şekilde kodlama eğitimi almamış olan iki şube rastgele biçimde deney ve kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda araştırmaya, kontrol grubu 21 kişi, deney grubu 21 kişi olmak üzere toplamda 42 öğrenci dahil edilmiştir. Bu çalışma, etkileşimli tahta üzerinden kodlama eğitiminin verildiği Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersinde, eğitimin bağlam temelli ortamda verilmesinin kodlama becerilerindeki gelişme düzeylerine olan etkisi, kodlamaya yönelik tutumlarının kodlama becerilerindeki gelişme düzeylerine olan etkisi ve her iki ortamda (bağlam temelli ve bağlam bağımsız) verilen eğitim ile öğrencilerin derse yönelik zorluk algılarına olan etkisi olmak üzere çeşitli açılardan ele alınmıştır. Türkiye'de bağlam temelli ortamda verilen kodlama eğitimi yeni bir uygulamadır ve bağlam temelli eğitimle verilen kodlama eğitimine yönelik yapılmış araştırmaya rastlanmamıştır. Bu nedenle, bundan sonraki çalışmalara yön vermesi açısıyla, kodlama eğitiminin bir bağlama dayandırılarak verilmesinin öğrencilerin kodlama becerilerinin geliştirilmesine katkısı açısından elde edilen bulguların alana katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Araştırma bulgularına göre, bağlam temelli ortamda ders yapan öğrencilerin kodlama becerileri gelişim düzeyleri ile bağlam bağımsız ortamda ders yapan öğrencilerin öğrencilerin kodlama becerilerinin gelişim düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Bu bulgu sonucunda, bağlam temelli ortamda verilen kodlama eğitiminin, öğrencilerin kodlama becerilerindeki gelişme düzeylerine anlamlı bir katkı sağladığını söylemek mümkündür. Ayrıca, öğrencilerin kodlama öğrenmeye yönelik tutumları ile kodlama becerilerinin gelişim düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı hiç bir ilişki bulunmamıştır. Bir başka deyişle öğrenciler kodlama yapmayı sevip sevmemesi kodlama becerisini geliştirme düzeyini etkilememiştir. Son olarak, bağlam temelli ortamda kodlama eğitimi alan öğrenciler ile bağlam bağımsız ortamda kodlama eğitimi alan öğrencilerin derse yönelik zorluk algısı arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadığı için, öğrenme ortam tasarımının zorluk algısını etkilemediği ve her iki gruptaki öğrencilerinde öğretim sürecini orta zorlukta buldukları söylenebilir.