Düşük kretli tek sıra küp korumalı taş dolgu dalgakıranların stabilite ve iletiminin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU İŞSEVER
Danışman: Esin Çevik
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Düşük kretli ve batık dalgakıranlar gelen dalgaların enerjilerini azaltarak bir miktarının yapı üzerinden geçmesine izin verecek şekilde tasarlanan açık denizde veya kıyı boyunca inşa edilen yapılardır. Geleneksel dalgakıranlara kıyasla kretleri sakin su seviyesi civarında olmak üzere daha düşük kretleriyle karakterize edilirler. Genellikle bir miktar dalga enerjisinin yapı üzerinden geçmesine izin verecek şekilde tasarlanırlar. Düşük kretli dalgakıranlar dalga enerjisini kısmen azaltarak kıyı alanlarını fırtına dalgalarının yaratacağı taşkınlarından korumak, kıyı alanını erozyondan korumak, kısmen katı maddeyi tutarak kıyı yenilemesini ve kıyı stabilitesini sağlamak, limanlar ve seyir yolları yakınlarında daha sakin su alanları yaratarak seyir güvenliğini sağlamak, kıyı ekosistemlerine katkı sağlamak, çeşitli rekreasyonal ve kıyısal faaliyetler için korunaklı alanlar yaratmak gibi çeşitli amaçlarla inşa edilen kıyı yapılarıdır. Alçak kretleri ve görsel etkilerinin minimum olması nedeniyle turistik bölgelerde tercih edilmektedirler. Ayrıca küresel iklim değişikliğiyle deniz seviyesinin yükselmesi geleneksel dalgakıranların düşük kretli hale gelmelerine neden olabilmektedir. Bu çalışmada koruma tabakasına küp blokların tek sıra düzenli ve Ψs=0.59, Ψs=0.67 olmak üzere iki farklı sıkılıkta yerleştirildiği, tek bir sabit kret hava payında, 4Dn, 7Dn, 10Dn olarak üç farklı kret genişliğine sahip ön ve arka şev eğimlerinin 1:1.5 olan düşük kretli dalgakıran gövde kesitinin JONSWAP spektrumu tipinde düzensiz rüzgâr dalgaları etkisinde stabilite ve iletim performanslarının değerlendirilmesi amacıyla hidrolik model deneyleri gerçekleştirilmiştir. Deneyler Yıldız Teknik Üniversitesi Hidrolik ve Kıyı-Liman Mühendisliği Laboratuvarında gerçekleştirilmiştir. Deneysel çalışma sonuçları değerlendirilmiş, literatürde mevcut ifadelerle karşılaştırılmış ve bu kesitler için yeni ifade ve sonuçlar sunulmuştur. Dalgakıran kesitinin ön şev, kret ve arka şev stabiliteleri ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Bu rölatif kret hava payında düşük sıkılıkta arka şev stabil kalmaktayken hasar en fazla kret ve ön şevde gözlenmiştir. Sıkılığın büyük olduğu kesitler çok daha stabil davranmıştır. Küp blokların tek sıra düzenli yerleştirildiği şartta sıkılığın yapı stabilitesi üzerinde çok etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dalga iletimi mevcut çalışmalarla karşılaştırılmış, dalga iletimi katsayısının belirlenmesinde bu çalışma verileri kullanılarak yeni bir ifade geliştirilmiştir. İletilen dalga enerji spektrumunun ve gelen dalga spektrumu şekli karşılaştırılarak iletimin spektrum şekli üzerindeki etkisi belirlenmiştir.