Bir elektrostatik toz boya fabrikasında enerji verimliliği incelemesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Elektrik-Elektronik Fakültesi, Elektrik Müh.Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mustafa GENÇAY
Danışman: Altuğ Bozkurt
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Enerji verimliliği, 1970'li yıllarda Avrupa Birliği enerji politikalarının gündemine girmiş ve günümüzde küresel ölçekte enerji ve iklim değişikliği konularının temel unsurlarından biri haline gelmiştir. Rekabetin yoğun ve değişimin hızlı olduğu günümüz dünyasında sabit girdi maliyetlerinin yönetilmesi gerek özel sektör gerekse kamu kurumları için kritik öneme sahiptir. Bu maliyetler arasında en yüksek değere sahip ve doğrudan kontrol edilebilir olan enerji maliyetidir. Bu bağlamda ülkemizde yenilenebilir enerji yatırımları teşvik edilmiş ve enerji tasarrufu uygulamaları yaygınlaştırılmıştır. Bu çalışmada, Organize Sanayi Bölgesi'nde faaliyet gösteren bir endüstriyel tesis üzerinde enerji tasarrufu potansiyeli, karbon emisyonu etkisi ve yatırımın geri ödeme süresi bütüncül bir yaklaşımla incelenmiştir. Çalışma kapsamında enerji etüdü yapılmış ve üç temel noktada iyileştirme potansiyeli tespit edilmiştir: (i) asenkron motorlarda Y-Δ yol verme metodunun yerine değişken frekanslı sürücülerin (VFD) kullanılması, (ii) gelişen LED teknolojisinin kullanımıyla aydınlatmada enerji tasarrufu sağlanması (iii) basınçlı hava kompresörlerinden elde edilen atık ısının tesisin belirli bölümlerinde ısıtma amacıyla değerlendirilmesi. Uygulamalar sonucunda enerji tüketiminin azaltıldığı, yıllık bazda önemli ekonomik kazanımlar elde edildiği ve 62,24 ton CO₂ salımının önlendiği ortaya konmuştur. Ayrıca kullanılan makinelerin enerji sınıfları dikkate alındığında, verimliliği düşük ekipmanların yüksek enerji sınıfına sahip yeni nesil makinelerle değiştirilmesinin ek tasarruf ve çevresel fayda sağlayabileceği belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçları, enerji verimliliği uygulamalarının yalnızca çevresel faydalar sağlamakla kalmayıp aynı zamanda geri ödeme süresi kısa yatırımlar yoluyla işletmelere büyük ekonomik avantajlar sunduğunu göstermektedir. Önerilen uygulamaların ilk yatırım maliyeti, enerji tasarrufu ve geri ödeme süreleri dikkate alındığında, benzer sanayi kuruluşları için de uygulanabilir olduğu görülmektedir. Türkiye'deki sanayi kuruluşlarının bu tür enerji verimliliği uygulamalarını hızla hayata geçirmesi, Avrupa Birliği ülkeleriyle rekabet avantajlarını korumaları ve gelecekte karbon vergisi gibi düzenlemelere karşı daha hazırlıklı olmaları açısından önemlidir.