Olumsuz çocukluk çağı yaşantıları ve savunma mekanizmalarının utanç ve suçluluğu yordaması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELEK SENEM ŞAPÇI
Danışman: Seher Merve Erus
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, olumsuz çocukluk yaşantıları ve savunma mekanizmalarının bireylerin utanç ve suçluluk duyguları ile ilişkisini incelemektir. Ayrıca araştırma kapsamında katılımcıların utanç ve suçluluk düzeylerinde cinsiyet, medeni durum, yaş, algılanan sosyoekonomik durum ve eğitim düzeyi değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediği araştırılmıştır. Araştırma grubunu Türkiye'de yaşamakta olan 18-75 yaşları arasında 523 kişi oluşturmaktadır. Araştırmada, "Kişisel Bilgi Formu", "Çocukluk Çağı Olumsuz Yaşantılar Ölçeği", "Savunma Biçimleri Testi" ve "Sürekli Utanç ve Suçluluk Ölçeği" kullanılmıştır. Katılımcıların utanç ve suçluluk düzeylerinde cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık olup olmadığını belirlemek için bağımsız örneklem t-testi yapılmıştır. Katılımcıların utanç ve suçluluk düzeylerinde medeni durum, yaş, algılanan sosyoekonomik düzey ve eğitim düzeyi değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık olup olmadığını belirlemek için ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) gerçekleştirilmiştir. Olumsuz çocukluk çağı yaşantıları ve savunma mekanizmalarının utanç ve suçluluğu ne ölçüde yordadığını belirlemek amacıyla çoklu regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucu utanç ve suçluluk düzeylerinin medeni durum, yaş ve algılanan sosyoekonomik düzeye göre; utancın ise cinsiyete göre anlamlı şekilde farklılık gösterdiği bulunmuştur. Utanç ve suçluluk düzeylerinin eğitim düzeyi ile; suçluluk düzeyinin ise cinsiyet değişkeni ile aralarında anlamlı farklılık bulunamamıştır. Çoklu regresyon analizi sonuçlarına göre katılımcıların olgun, nevrotik, immatür savunma mekanizmaları ve olumsuz çocukluk çağı yaşantılarının utancı anlamlı bir şekilde yordadığı bulunmuştur. Suçluluk için yapılan çoklu regresyon analizi sonuçlarına göre ise katılımcıların nevrotik, immatür savunma mekanizmaları ve olumsuz çocukluk çağı yaşantılarının suçluluğu anlamlı bir şekilde yordadığı bulunmuştur. Araştırmanın bulguları, alanyazın ışığında tartışılmış, öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: olumsuz çocukluk çağı yaşantıları, savunma mekanizmaları, utanç, suçluluk