ETNOMATEMATIK YAKLAŞIMI ILE HAZIRLANAN ETKINLIKLERIN GERÇEKÇI MATEMATIK EĞITIMI ILKELERINE GÖRE DEĞERLENDIRILMESI


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Matematik Eğitimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANAN ŞİŞMAN

Danışman: Elif Bahadır

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Etnomatematik, kültürle matematiğin ilişkisini ve matematiksel düşüncelerin farklı kültürlerde nasıl geliştiğini inceleyen araştırma alanlarından biridir. Gerçekçi Matematik Eğitimi (GME) çerçevesinde etnomatematik yaklaşımı kullanılarak yürütülen bu çalışma, İlköğretim Matematik Öğretmen adaylarının etnomatematik yaklaşımıyla ilgili görüşlerini ortaya çıkarmayı ve bu yaklaşımı dikkate alarak hazırladıkları ders içi etkinliklerini GME'nin temel ilkelerine göre değerlendirerek, teorik eğitimde öğrendiklerini uygulamaya nasıl yansıttıklarını görmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, bir tasarım ve geliştirme araştırması olarak tasarlanmış olup Tip-1 denilen, yeni bir ürün veya araç geliştirmeyi amaçlayan araştırmalar arasında yer almaktadır. Yıldız Teknik Üniversitesi, İlköğretim Matematik Öğretmenliği Programında Kültür ve Matematik dersini alan kırk yedi 3. sınıf öğrencisiyle gerçekleştirilmiş olup toplam 12 haftalık bir süreç içinde tamamlanmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme metodu yöntemlerinden benzeşik örnekleme ile seçilmişlerdir. Araştırmada 12 haftalık süreç boyunca katılımcıların dersler içi yorumları, tartışmaları, süreç içinde görüşlerinde olan değişimler gözlemlenmiş ve video kaydına alınmıştır. Google Classrroom üzerinden bir sınıf oluşturularak öğrencilerden tasarlaması beklenen etkinliklerin hazırlanma aşamalarında dönütler verilmiş, sonrasında bu çalışmalar doküman incelemesi yapılarak analiz edilmiştir. Uzman görüşü alınarak hazırlanan açık uçlu sorulardan oluşan görüş anketi öğrencilere uygulanmıştır. Toplanan veriler nitel analiz yöntemlerinden biri olan betimsel analiz yaklaşımına göre analiz edilmiştir. Araştırma bulgularında öğretmen adaylarının kültürün matematik derslerine entegre edilmesini önemli buldukları ve bunu öğrencilerin matematik dersine karşı olumlu tutum geliştirecekleri, öğrenmede kalıcılığın artacağı ve kültürel farkındalık kazandıracağı şeklinde açıkladıkları görülmüştür. Öğretmen adayları; ilişki kurma becerisi, motivasyon, ilgi ve katılım, somutlaştırma ve matematiksel düşünme becerileri ifadelerini sıkça kullanmışlardır. Bunun yanında katılımcıların hazırladıkları yirmi etkinliğin GME'nin temel ilkelerine kısmen ya da tamamen uygun olduğu görülmüştür. Bu etkinliklerin; mimari tasarım ve mühendislik, sanat ve el işleri, spor ve dans, Türk mutfağı ve tarım gibi çeşitli kategorilerde olduğu görülürken mimari tasarım ve mühendislik alanındaki çalışmaların yoğunlukta olduğu ve kültürel eserleri daha çok geometri öğrenme alanıyla ilişkilendirdikleri görülmüştür. Araştırmadan elde edilen sonuçlar ışığında bu yaklaşımın müfredata dahil edilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.